İçeriğe geç
parazade

Maddi Duran Varlık Nedir?

İngilizce: Tangible Fixed Asset

Yayın: · Son güncelleme:

Maddi Duran Varlık Nedir? Kısaca

Maddi duran varlık, işletmenin üretim, hizmet sunumu ya da yönetim amacıyla bir yıldan uzun süre kullanmak üzere edindiği, fiziksel varlığı olan arsa, bina, makine, taşıt ve demirbaş gibi varlıklardır.

Maddi Duran Varlık nedir?
İçindekiler
  1. Maddi duran varlık nedir?
  2. Nasıl muhasebeleştirilir?
  3. Örnek
  4. Nelere dikkat etmeli?

Maddi duran varlık, dokunulabilir, fiziksel bir varlığı olan ve işletmede uzun süre kullanılan varlıktır. Bir fabrikanın binası, üretim hattındaki makineler, şirket araçları ve ofis mobilyaları tipik örneklerdir.

Maddi duran varlık nedir?

Bir varlığın bu gruba girmesi için genellikle şu koşullar aranır:

  • Fiziksel olarak var olması
  • İşletmenin faaliyetlerinde kullanılması (satış amacıyla tutulmaması)
  • Bir yıldan uzun süre kullanılmasının beklenmesi

Tekdüzen Hesap Planı'nda 25 numaralı grupta izlenir: 250 Arazi ve Arsalar, 252 Binalar, 253 Tesis, Makine ve Cihazlar, 254 Taşıtlar, 255 Demirbaşlar, 258 Yapılmakta Olan Yatırımlar gibi. 257 Birikmiş Amortismanlar hesabı ise bu varlıkların değerini azaltan düzenleyici hesaptır.

Nasıl muhasebeleştirilir?

Varlık, alış bedeli ile birlikte nakliye, kurulum gibi kullanıma hazır hâle getirme giderleri eklenerek maliyet bedeliyle kaydedilir. Sonra arsa hariç, faydalı ömrü boyunca amortisman ayrılarak maliyeti giderleştirilir.

Vergi mevzuatında, maliyeti belirli bir tutarı aşmayan küçük alımlar doğrudan gider yazılabilir. Bu tutar her yıl güncellendiği için güncel değeri Gelir İdaresi Başkanlığı'ndan kontrol et.

Örnek

Varsayımsal bir kafe 150.000 TL'ye espresso makinesi alıp 5.000 TL kurulum ücreti ödüyor. Makine 155.000 TL maliyetle 253 ya da 255 numaralı hesaba kaydedilir ve yıllar içinde amortismanla giderleşir.

Nelere dikkat etmeli?

Varlığın ömrünü uzatan büyük onarımlar maliyete eklenir; olağan bakım ve küçük tamirler ise doğrudan gider yazılır. Bu ayrımı doğru yapmak hem kârı hem vergi matrahını etkiler.

Sıkça Sorulan Sorular

Maddi duran varlık ile stok arasındaki fark nedir?

Stoklar satılmak ya da üretimde tüketilmek için tutulur. Maddi duran varlıklar ise satış amacı olmadan, işletmede uzun süre kullanılmak için edinilir.

Bilgisayar maddi duran varlık mıdır?

İşletmede bir yıldan uzun süre kullanılacaksa genellikle demirbaş olarak maddi duran varlıklara kaydedilir. Tutarı vergi mevzuatındaki sınırın altındaysa doğrudan gider yazılabilir.

İlgili terimler

Duran Varlıklar(Non-Current Assets)Duran varlıklar, işletmenin bir yıldan uzun süre elinde tutmayı ya da faaliyetlerinde kullanmayı amaçladığı arsa, bina, makine, taşıt, haklar ve uzun vadeli alacaklar gibi varlıklardır; bilançoda dönen varlıklardan ayrı gösterilir.Normal Amortisman(Straight-Line Depreciation)Normal amortisman, bir duran varlığın amortismana tabi tutarının faydalı ömrü boyunca her yıl eşit paylar hâlinde gider yazıldığı amortisman yöntemidir; doğrusal ya da eşit tutarlı amortisman olarak da bilinir.Faydalı Ömür(Useful Life)Faydalı ömür, bir duran varlığın işletmede kullanılarak ekonomik fayda sağlaması beklenen süredir; amortismanın kaç yıla yayılacağını ve yıllık amortisman oranını belirler.Demirbaş(Fixed Asset)Demirbaş, bir işletmenin faaliyetlerinde bir yıldan uzun süre kullanmak için edindiği mobilya, bilgisayar, büro makinesi gibi taşınabilir maddi varlıklardır. Muhasebede duran varlık olarak kaydedilir ve genellikle amortisman yoluyla gidere dönüştürülür.Tekdüzen Hesap Planı(Uniform Chart of Accounts)Tekdüzen Hesap Planı, Türkiye'de işletmelerin muhasebe kayıtlarını aynı hesap adları ve numaralarıyla tutmasını sağlayan, Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ile belirlenmiş standart hesap listesidir.Amortisman(Depreciation)Amortisman, bina, makine, taşıt gibi uzun süre kullanılan varlıkların zamanla yıpranması ve değer kaybetmesi nedeniyle maliyetlerinin faydalı ömürleri boyunca gidere dağıtılmasıdır.Gelir İdaresi Başkanlığı(Revenue Administration)Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB), Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bağlı olarak vergi kanunlarının uygulanmasından, vergilerin tarh, tahakkuk ve tahsilinden ve mükellef hizmetlerinden sorumlu kamu kurumudur.