Kimlik ve Erişim Yönetimi Nedir?
İngilizce: Identity and Access Management
Yayın: · Son güncelleme:
Kimlik ve Erişim Yönetimi Nedir? Kısaca
Kimlik ve erişim yönetimi (IAM), bir kurumda kullanıcı hesaplarının oluşturulmasını, kimlik doğrulamayı, yetkilerin atanmasını ve gözden geçirilmesini tek bir çerçevede yöneten politika, süreç ve teknolojilerin bütünüdür.
Kimlik ve erişim yönetimi nedir?
Kimlik ve erişim yönetimi, İngilizce kısaltmasıyla IAM, "doğru kişi, doğru kaynağa, doğru zamanda ve doğru yetkiyle erişsin" ilkesini uygulamaya döker. Bir çalışan işe başladığı andan ayrıldığı güne kadar tüm hesaplarının ve yetkilerinin yaşam döngüsünü kapsar. Bulut hizmetlerinde ise aynı kavram, hangi kullanıcının ya da servisin hangi kaynağı kullanabileceğini tanımlayan ayar panelini de ifade eder.
Hangi bileşenlerden oluşur?
IAM genellikle şu parçaları bir araya getirir:
| Bileşen | Görevi |
|---|---|
| Kimlik yaşam döngüsü | Hesap açma, değiştirme, kapatma |
| Kimlik doğrulama | Şifre, ek doğrulama, passkey |
| Yetkilendirme | Rollere göre izin verme |
| Tek oturum açma | Tek girişle çoklu uygulama |
| Denetim | Kim neye erişti, kayıtların incelenmesi |
Örneğin bir şirkete yeni bir pazarlama uzmanı katılsın. IAM sistemi insan kaynakları kaydını görür görmez e-posta hesabını açar, pazarlama rolüne ait araçlara erişim verir. Çalışan ayrıldığında da tüm erişimleri aynı gün kapatır.
Sık yapılan hatalar nelerdir?
En yaygın sorun, ayrılan çalışanların hesaplarının açık kalmasıdır. Kimsenin takip etmediği bu hesaplar saldırganlar için kolay hedeftir. Bir diğer sorun, yıllar içinde biriken gereksiz yetkilerdir.
Bu yüzden IAM, en az yetki ilkesi ve düzenli yetki gözden geçirmesiyle birlikte işletilmelidir. Yönetici hesapları gibi yüksek riskli erişimler için de ayrıca ayrıcalıklı erişim yönetimi uygulanır.
Sıkça Sorulan Sorular
IAM yalnızca büyük şirketler için mi gerekli?
Hayır. Küçük bir işletme de çalışan hesaplarını merkezi bir yerden yönetmekten, ek doğrulamayı zorunlu kılmaktan ve ayrılan kişilerin erişimini hemen kapatmaktan fayda sağlar.
IAM ile PAM arasındaki fark nedir?
IAM tüm kullanıcıların kimlik ve erişimlerini yönetir. PAM ise yönetici ve sistem hesapları gibi yüksek yetkili erişimlerin ek kontrollerle korunmasına odaklanır.