İçeriğe geç
parazade

Kimlik Doğrulama Nedir?

İngilizce: Authentication

Yayın: · Son güncelleme:

Kimlik Doğrulama Nedir? Kısaca

Kimlik doğrulama, bir sisteme bağlanan kişinin ya da cihazın iddia ettiği kişi veya cihaz olduğunu şifre, doğrulama kodu, parmak izi gibi yöntemlerle kanıtlama sürecidir. İngilizcede authentication olarak geçer.

Kimlik Doğrulama nedir?
İçindekiler
  1. Kimlik doğrulama nedir?
  2. Hangi faktörler kullanılır?
  3. Hesaplarınızı nasıl daha iyi korursunuz?

Kimlik doğrulama nedir?

Kimlik doğrulama, "Gerçekten siz misiniz?" sorusunun cevaplandığı adımdır. Kullanıcı adınızı yazmak yalnızca bir iddiadır. Şifreyi girdiğinizde ya da parmağınızı okuttuğunuzda ise sistem bu iddianın doğru olduğunu kendi kayıtlarıyla karşılaştırarak kontrol eder.

Bu adım, sonraki tüm güvenlik kontrollerinin temelidir. Sistem sizi yanlış tanırsa, size ait olmayan yetkileri başkasına verebilir.

Hangi faktörler kullanılır?

Kimlik doğrulama yöntemleri üç gruba ayrılır:

  • Bildiğiniz bir şey: Şifre, PIN kodu, güvenlik sorusu.
  • Elinizde olan bir şey: Telefon, güvenlik anahtarı, akıllı kart.
  • Kendinize ait bir özellik: Parmak izi, yüz tanıma.

Tek bir faktör kullanmak en zayıf yöntemdir. Örneğin yalnızca şifreyle korunan bir e-posta hesabı, şifre bir sızıntıda ortaya çıktığında doğrudan ele geçirilebilir. Şifreye ek olarak telefonunuza gelen bir kod istenirse, saldırganın her iki faktörü de ele geçirmesi gerekir.

Hesaplarınızı nasıl daha iyi korursunuz?

En etkili adım, önemli hesaplarda çok faktörlü kimlik doğrulama açmaktır. E-posta, bankacılık, sosyal medya ve e-Devlet gibi hesaplar öncelikli olmalıdır. Mümkünse SMS yerine authenticator uygulaması ya da passkey tercih edin, çünkü bunlar oltalamaya karşı daha dayanıklıdır.

Hiçbir kurum sizden telefonla şifre ya da doğrulama kodu istemez. Böyle bir talep geldiğinde görüşmeyi sonlandırıp kurumu resmî numarasından arayın.

Sıkça Sorulan Sorular

Kimlik doğrulama ile kimlik tespiti aynı şey mi?

Benzer ama farklı kavramlardır. Kimlik tespiti bir kişinin gerçek kimliğinin ilk kez belgelenmesidir, kimlik doğrulama ise her girişte o kişinin aynı kişi olduğunun kanıtlanmasıdır.

En güvenli kimlik doğrulama yöntemi hangisi?

Tek bir doğru cevap yoktur, ancak güvenlik anahtarı ve passkey gibi oltalamaya dayanıklı yöntemler en güçlü seçenekler arasında sayılır. Hangi yöntemi seçerseniz seçin, birden fazla faktörü birlikte kullanmak riski belirgin biçimde azaltır.

İlgili terimler

Çok Faktörlü Kimlik Doğrulama(Multi-Factor Authentication)Çok faktörlü kimlik doğrulama (MFA), bir hesaba girerken şifreye ek olarak telefon, doğrulama kodu ya da parmak izi gibi farklı türden en az bir kanıt daha isteyen ve hesap ele geçirmeyi zorlaştıran güvenlik yöntemidir.Yetkilendirme(Authorization)Yetkilendirme, kimliği doğrulanmış bir kullanıcının ya da uygulamanın bir sistemde hangi verilere erişebileceğine ve hangi işlemleri yapabileceğine karar verme sürecidir. İngilizcede authorization olarak geçer.PasskeyPasskey, şifre yerine telefonunuzda ya da bilgisayarınızda saklanan kriptografik bir anahtar çiftiyle, parmak izi, yüz tanıma veya ekran kilidi onayı kullanarak hesaplara giriş yapmayı sağlayan şifresiz giriş yöntemidir.Biyometrik Doğrulama(Biometric Authentication)Biyometrik doğrulama, bir kişinin kimliğini parmak izi, yüz, iris ya da ses gibi kendine özgü fiziksel veya davranışsal özelliklerini önceden kaydedilmiş bir şablonla karşılaştırarak doğrulayan yöntemdir.Güvenlik Anahtarı(Security Key)Güvenlik anahtarı, USB, NFC ya da Bluetooth ile bağlanan ve içinde sakladığı kriptografik anahtarla hesabınıza girişi onaylayan küçük bir donanım cihazıdır. Oltalamaya karşı en dayanıklı doğrulama yöntemlerinden biridir.Doğrulama Kodu(Verification Code)Doğrulama kodu, bir hesaba giriş, şifre sıfırlama ya da işlem onayı sırasında kimliğinizi kanıtlamanız için SMS, e-posta veya uygulama yoluyla size iletilen kısa süreli, tek kullanımlık sayı ya da harf dizisidir.Talep(Demand)Talep, tüketicilerin belirli bir dönemde, farklı fiyat seviyelerinde satın almaya istekli ve gücü yeten mal veya hizmet miktarıdır. Diğer koşullar sabitken fiyat yükseldikçe talep edilen miktar genellikle azalır.

İlgili yazılar