Katman 2 Nedir?
İngilizce: Layer 2
Yayın: · Son güncelleme:
Katman 2 Nedir? Kısaca
Katman 2 (Layer 2), işlemleri ana blokzincirin dışında daha hızlı ve ucuz şekilde işleyip sonuçları ya da kanıtları katman 1'e kaydeden, böylece güvenliğinden yararlanmayı amaçlayan ölçeklenme çözümüdür.

İçindekiler
Katman 2, ana blokzincirin (katman 1) üzerine kurulan ek bir işlem katmanıdır. Amaç, ana zincirin güvenliğinden olabildiğince yararlanırken daha fazla işlemi daha düşük ücretle işlemektir. Ethereum ekosisteminde katman 2 ağları yaygın olarak kullanılır.
Katman 2 türleri
- Rollup: Çok sayıda işlemi zincir dışında işler, sıkıştırılmış veriyi ve sonuçları ana zincire yazar. İyimser (optimistic) ve sıfır bilgi (ZK) olarak ikiye ayrılır.
- Ödeme kanalları: İki taraf arasında çok sayıda işlemin zincir dışında yapılıp yalnızca açılış ve kapanışın zincire yazılmasıdır. Bitcoin'deki Lightning Network bu yaklaşımın örneğidir.
- Yan zincirler: Kendi konsensüsüne sahip, ana zincire köprüyle bağlanan ağlardır. Güvenliği ana zincirden almadıkları için çoğu zaman katman 2'den ayrı tutulurlar.
Örnek
Varsayımsal olarak ana zincirde bir takas işlemi yüksek gas ücretine mal oluyor. Aynı işlem bir rollup üzerinde yapıldığında, işlem bin benzeriyle birlikte paketlenip ana zincire tek seferde yazıldığı için kişi başına düşen ücret çok daha düşük olabilir.
Nelere dikkat etmeli?
- Varlıkları katman 2'ye taşımak için köprü kullanılır; köprüler büyük saldırıların hedefi olmuştur.
- Bazı katman 2 ağlarında işlem sıralayıcı (sequencer) tek bir şirket tarafından işletilir; kesinti ya da sansür riski oluşabilir.
- Ağdan ana zincire çekim, türe göre günler sürebilir.
- Sözleşmeleri değiştirebilen yönetici anahtarları, güvenliği ana zincirden ayrıştırabilir.
Her katman 2 aynı güvenlik seviyesine sahip değildir; kullanmadan önce ağın yapısını araştır.
Sıkça Sorulan Sorular
Katman 2 ağları güvenli mi?
Güvenlik ağdan ağa farklıdır. Ana zincirin güvenliğinden ne ölçüde yararlandığı, sıralayıcının kim tarafından işletildiği ve yükseltme yetkilerinin kimde olduğu bu güvenliği belirler.
Katman 2'ye nasıl varlık geçirilir?
Genellikle resmî köprü ya da destekleyen borsalar aracılığıyla. Köprü adresini resmî kaynaktan doğrula; sahte köprü siteleri yaygındır.