İçeriğe geç
parazade
Kripto

Hafif Düğüm Nedir?

İngilizce: Light Node

Yayın: · Son güncelleme:

Hafif Düğüm Nedir? Kısaca

Hafif düğüm (light node), blokzincirin tamamını indirmek yerine yalnızca blok başlıklarını ve gerekli kanıtları alarak işlemleri doğrulayan düğüm türüdür. Mobil cüzdanlar gibi kaynakları sınırlı cihazlarda kullanılır.

Hafif Düğüm nedir?
İçindekiler
  1. Hafif düğüm nedir?
  2. Tam düğümden farkı
  3. Sınırları

Hafif düğüm (light node ya da light client), bir blokzincir ağına tam veri yükü olmadan katılan bir düğüm türüdür. Tüm blokları ve işlemleri saklamak yerine yalnızca blok başlıklarını tutar ve ihtiyaç duyduğu bilgiyi tam düğümlerden kanıtlarıyla birlikte ister.

Hafif düğüm nedir?

Bir tam düğüm, ağın bütün geçmişini indirir ve her işlemi kurallara göre kendisi doğrular. Bu, yüzlerce gigabaytlık depolama ve sürekli bant genişliği gerektirebilir. Hafif düğüm ise:

  • Blok başlıklarını indirir (başlıklar çok küçüktür),
  • Kendisini ilgilendiren bir işlemin bloğa dahil edildiğini Merkle kökü üzerinden gelen kanıtla kontrol eder,
  • Geri kalan veriyi saklamaz.

Bitcoin'de bu yaklaşımın ilk örneği, beyaz bültende tarif edilen SPV yöntemidir. Ethereum'da ise hisse ispatına özgü "senkronizasyon komitesi" gibi mekanizmalarla hafif istemciler desteklenir.

Tam düğümden farkı

Tam düğüm Hafif düğüm
Veri Tüm zincir Başlıklar ve kanıtlar
Doğrulama Tüm kuralları kendisi Kısmen, tam düğümlere dayanarak
Donanım Güçlü Telefon bile yeterli

Sınırları

Hafif düğüm, aldığı bilgi için tam düğümlere güvenir. Kötü niyetli düğümlerle bağlantı kurarsa bazı işlemleri görmeyebilir ya da yanıltıcı bilgi alabilir. Bu yüzden gizlilik ve tam bağımsızlık isteyen kullanıcılar kendi tam düğümlerini çalıştırmayı tercih eder. Yine de hafif düğümler, sıradan kullanıcıların merkezi bir sunucuya tamamen bağımlı kalmadan ağı kullanmasını sağlayan önemli bir ara çözümdür.

Sıkça Sorulan Sorular

Mobil cüzdanlar hafif düğüm mü kullanır?

Bazı mobil cüzdanlar hafif düğüm yöntemlerini kullanır, birçoğu ise doğrudan cüzdan şirketinin sunucularına bağlanır. Hangisinin kullanıldığını cüzdanın belgelerinden öğrenebilirsin.

Hafif düğüm güvenli mi?

Günlük kullanım için çoğu durumda yeterli güvence sağlar. Ancak tam düğüm kadar bağımsız değildir; veri için diğer düğümlere güvenir.

İlgili terimler

Düğüm(Node)Düğüm (node), bir blokzincir ağına bağlı olan, ağın yazılımını çalıştıran, işlemleri ve blokları kurallara göre doğrulayan ve genellikle blokzincirin bir kopyasını saklayan bilgisayardır.SPV(Simplified Payment Verification)SPV (Simplified Payment Verification), bir cüzdanın tüm blokzinciri indirmeden yalnızca blok başlıklarını ve Merkle ispatlarını kullanarak bir işlemin bloğa dahil edildiğini doğrulamasını sağlayan yöntemdir.Merkle Kökü(Merkle Root)Merkle kökü (Merkle root), bir bloktaki tüm işlemlerin hash'lerinin ikişer ikişer birleştirilip tekrar hash'lenmesiyle elde edilen tek özet değerdir. Blok başlığında yer alır ve tek bir işlemin bloğa dahil olduğunu kanıtlamayı sağlar.Veri Kullanılabilirliği(Data Availability)Veri kullanılabilirliği (data availability), bir bloğu ya da rollup paketini oluşturan işlem verisinin ağdaki herkes tarafından indirilebilir ve doğrulanabilir şekilde yayımlanmış olmasının güvencesidir. Ölçekleme çözümlerinin güvenliği buna dayanır.Blokzincir(Blockchain)Blokzincir, işlem kayıtlarının bloklar hâlinde gruplanıp kriptografik özetlerle birbirine zincirlendiği, tek bir merkez yerine ağdaki çok sayıda bilgisayarda tutulan ortak ve değiştirilmesi çok zor bir dijital defterdir.EthereumEthereum, 2015'te hayata geçen, akıllı sözleşmeler ve merkeziyetsiz uygulamalar çalıştırılabilen programlanabilir bir blokzincirdir; yerel kripto parası Ether (ETH), işlem ücretlerini ödemek için kullanılır.