İçeriğe geç
parazade

Gecelik Borçlanma Faizi Nedir?

İngilizce: Overnight Borrowing Rate

Yayın: · Son güncelleme:

Gecelik Borçlanma Faizi Nedir? Kısaca

Gecelik borçlanma faizi, merkez bankasının bankalardaki fazla likiditeyi bir gün vadeyle kabul ederken, yani bankalardan gecelik borç alırken uyguladığı faiz oranıdır. Faiz koridorunun alt bandını oluşturur.

Gecelik Borçlanma Faizi nedir?
İçindekiler
  1. Gecelik borçlanma faizi nedir?
  2. Nasıl belirlenir?
  3. Neden önemli?

Gecelik borçlanma faizi (İngilizcesiyle overnight borrowing rate), merkez bankasının bankalardan gecelik vadede borç alırken ödediği faizdir. Elinde fazla nakit bulunan bir banka, bu parayı gün sonunda merkez bankasına yatırarak bu oranda getiri elde edebilir.

Gecelik borçlanma faizi nedir?

Bu oran faiz koridoru içinde alt bant olarak yer alır. Bir banka fazla likiditesini merkez bankasında bu oranla değerlendirebildiği için, bankalar arası piyasada daha düşük faizle borç vermeye gönüllü olmaz. Böylece gecelik piyasa faizleri için doğal bir taban oluşur. İsim zaman zaman karışıklık yaratır: "borçlanma" kelimesi merkez bankasının bakış açısından kullanılır; yani borçlanan merkez bankası, borç veren ise bankadır.

Nasıl belirlenir?

TCMB'de gecelik borçlanma faizi, Para Politikası Kurulu tarafından genellikle politika faizinden belirli bir marj çıkarılarak belirlenir. Bu marj zaman içinde değiştirilebilir. Güncel oranı TCMB'nin resmî sitesindeki son PPK kararından kontrol etmelisin.

Neden önemli?

Piyasada likidite fazlası olduğunda kısa vadeli faizler bu alt banta doğru iner. Merkez bankası bu dönemlerde alt bandı yükselterek piyasa faizlerinin aşırı düşmesini engelleyebilir. Ayrıca gecelik borçlanma faizi, bankaların mevduata ödeyebileceği faiz düzeyini de dolaylı olarak etkiler; çünkü bankanın fazla parasını değerlendirebileceği en güvenli alternatiflerden biridir. Koridorun karşı ucunu anlamak için gecelik borç verme faizi maddesine bakabilirsin.

Sıkça Sorulan Sorular

Gecelik borçlanma faizinde kim kimden borç alır?

Merkez bankası bankalardan borç alır. İsim merkez bankasının bakış açısından verilmiştir; bankalar fazla nakitlerini bu oranla merkez bankasına yatırır.

Gecelik borçlanma faizi neden politika faizinin altındadır?

Koridorun alt bandı olduğu için politika faizinden düşük belirlenir. Böylece bankalar fazla likiditelerini önce piyasada değerlendirmeye teşvik edilir.

İlgili terimler

Faiz Koridoru(Interest Rate Corridor)Faiz koridoru, merkez bankasının gecelik borçlanma faizi (alt bant) ile gecelik borç verme faizi (üst bant) arasında kalan aralıktır. Kısa vadeli piyasa faizlerinin genellikle bu bantlar içinde oluşmasını sağlar.Gecelik Borç Verme Faizi(Overnight Lending Rate)Gecelik borç verme faizi, merkez bankasının likidite ihtiyacı olan bankalara bir gün vadeyle fon sağlarken uyguladığı faiz oranıdır. Faiz koridorunun üst bandını oluşturur ve piyasa faizine tavan işlevi görür.Gecelik Faiz(Overnight Rate)Gecelik faiz, bir iş günü vadeli, yani ertesi gün geri ödenen borçlanma ve borç verme işlemlerinde uygulanan faiz oranıdır. Bankalar arası piyasadaki kısa vadeli likidite koşullarının en hassas göstergelerinden biridir.Politika Faizi(Policy Rate)Politika faizi, bir merkez bankasının para politikasını yürütmek için belirlediği temel faiz oranıdır. Türkiye'de TCMB'nin bir hafta vadeli repo ihale faiz oranı politika faizi olarak kullanılır.Merkez Bankası(Central Bank)Merkez bankası, bir ülkenin para politikasını yürüten, banknot ihraç eden ve finansal sistemin istikrarını gözeten kamu kurumudur. Türkiye'de bu görevi Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) üstlenir.Faiz(Interest)Faiz, borç verilen ya da bir süre kullanıma bırakılan paranın karşılığında ödenen bedeldir. Borç alan için bir maliyet, para yatıran için bir getiridir ve genellikle yıllık yüzde oran olarak ifade edilir.