Endüstriyel Tasarım Tescili Nedir?
İngilizce: Industrial Design Registration
Yayın: · Son güncelleme:
Endüstriyel Tasarım Tescili Nedir? Kısaca
Endüstriyel tasarım tescili, bir ürünün ya da parçasının çizgi, şekil, renk, malzeme ve doku gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümünün TÜRKPATENT'e tescil ettirilerek korunmasıdır. Koruma 5 yıldır ve 5'er yıl yenilenerek 25 yıla kadar uzatılabilir.

İçindekiler
Endüstriyel tasarım tescili nedir?
Endüstriyel tasarım tescili, bir ürünün dış görünümünü taklitlere karşı korumanın resmî yoludur. Bir sandalyenin formu, bir şişenin şekli ya da bir uygulama ikonunun görünümü tasarım olarak korunabilir. Türkiye'de konu 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nda düzenlenir ve başvurular Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) yapılır.
Tasarım koruması ürünün nasıl çalıştığını değil, nasıl göründüğünü korur. Teknik işlev için patent ya da faydalı model gerekir.
Koruma şartları nelerdir?
Bir tasarımın tescil edilebilmesi için yeni ve ayırt edici nitelikte olması gerekir. Yenilik, başvuru tarihinden önce aynı tasarımın kamuya sunulmamış olmasıdır. Ayırt edici nitelik ise tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde, daha önce kamuya sunulmuş tasarımlardan farklı bir genel izlenim bırakmasıdır.
Tasarımcının başvurudan önceki on iki ay içinde tasarımı kendisi kamuya sunması, kanundaki şartlarla yeniliği ortadan kaldırmaz. Yine de bu süreye güvenmeden önce başvuru yapmak daha güvenlidir.
Tescilli ve tescilsiz tasarım koruması
| Koruma türü | Süre |
|---|---|
| Tescilli tasarım | Başvurudan itibaren 5 yıl, 5'er yıllık dönemlerle toplam 25 yıla kadar |
| Tescilsiz tasarım | Kamuya ilk sunulduğu tarihten itibaren 3 yıl |
Tescilsiz tasarım koruması daha dar kapsamlıdır ve genellikle yalnız doğrudan kopyalamaya karşı koruma sağlar. Ücretler ve güncel usul için TÜRKPATENT sayfasını kontrol edin.
Örnek
Varsayımsal olarak bir mobilya girişimi, özgün bir koltuk serisi tasarlayıp satışa çıkarmadan önce tasarım tescili için başvursun. Bir rakip aynı görünümde koltuk üretirse, girişim tescile dayanarak tecavüzün durdurulmasını ve tazminat isteyebilir. Tescilsiz bırakılsaydı korumanın kapsamı ve süresi daha sınırlı olurdu. Görünümle birlikte isim ve logoyu da korumak için marka başvurusu yapmayı, teknik yenilik içeriyorsa faydalı model yolunu değerlendirin.
Sıkça Sorulan Sorular
Endüstriyel tasarım tescili kaç yıl geçerlidir?
Tescilli tasarım başvuru tarihinden itibaren 5 yıl korunur. Koruma 5'er yıllık dönemlerle yenilenerek toplam 25 yıla kadar uzatılabilir.
Tasarım tescili yurt dışında da geçerli mi?
Hayır. TÜRKPATENT'e yapılan tescil Türkiye'de koruma sağlar. Yurt dışı koruma için uluslararası başvuru sistemleri ya da ilgili ülkelerin ofisleri kullanılır.