İçeriğe geç
parazade

Endüstriyel Tasarım Tescili Nedir?

İngilizce: Industrial Design Registration

Yayın: · Son güncelleme:

Endüstriyel Tasarım Tescili Nedir? Kısaca

Endüstriyel tasarım tescili, bir ürünün ya da parçasının çizgi, şekil, renk, malzeme ve doku gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümünün TÜRKPATENT'e tescil ettirilerek korunmasıdır. Koruma 5 yıldır ve 5'er yıl yenilenerek 25 yıla kadar uzatılabilir.

Endüstriyel Tasarım Tescili nedir?
İçindekiler
  1. Endüstriyel tasarım tescili nedir?
  2. Koruma şartları nelerdir?
  3. Tescilli ve tescilsiz tasarım koruması
  4. Örnek

Endüstriyel tasarım tescili nedir?

Endüstriyel tasarım tescili, bir ürünün dış görünümünü taklitlere karşı korumanın resmî yoludur. Bir sandalyenin formu, bir şişenin şekli ya da bir uygulama ikonunun görünümü tasarım olarak korunabilir. Türkiye'de konu 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nda düzenlenir ve başvurular Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) yapılır.

Tasarım koruması ürünün nasıl çalıştığını değil, nasıl göründüğünü korur. Teknik işlev için patent ya da faydalı model gerekir.

Koruma şartları nelerdir?

Bir tasarımın tescil edilebilmesi için yeni ve ayırt edici nitelikte olması gerekir. Yenilik, başvuru tarihinden önce aynı tasarımın kamuya sunulmamış olmasıdır. Ayırt edici nitelik ise tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde, daha önce kamuya sunulmuş tasarımlardan farklı bir genel izlenim bırakmasıdır.

Tasarımcının başvurudan önceki on iki ay içinde tasarımı kendisi kamuya sunması, kanundaki şartlarla yeniliği ortadan kaldırmaz. Yine de bu süreye güvenmeden önce başvuru yapmak daha güvenlidir.

Tescilli ve tescilsiz tasarım koruması

Koruma türü Süre
Tescilli tasarım Başvurudan itibaren 5 yıl, 5'er yıllık dönemlerle toplam 25 yıla kadar
Tescilsiz tasarım Kamuya ilk sunulduğu tarihten itibaren 3 yıl

Tescilsiz tasarım koruması daha dar kapsamlıdır ve genellikle yalnız doğrudan kopyalamaya karşı koruma sağlar. Ücretler ve güncel usul için TÜRKPATENT sayfasını kontrol edin.

Örnek

Varsayımsal olarak bir mobilya girişimi, özgün bir koltuk serisi tasarlayıp satışa çıkarmadan önce tasarım tescili için başvursun. Bir rakip aynı görünümde koltuk üretirse, girişim tescile dayanarak tecavüzün durdurulmasını ve tazminat isteyebilir. Tescilsiz bırakılsaydı korumanın kapsamı ve süresi daha sınırlı olurdu. Görünümle birlikte isim ve logoyu da korumak için marka başvurusu yapmayı, teknik yenilik içeriyorsa faydalı model yolunu değerlendirin.

Sıkça Sorulan Sorular

Endüstriyel tasarım tescili kaç yıl geçerlidir?

Tescilli tasarım başvuru tarihinden itibaren 5 yıl korunur. Koruma 5'er yıllık dönemlerle yenilenerek toplam 25 yıla kadar uzatılabilir.

Tasarım tescili yurt dışında da geçerli mi?

Hayır. TÜRKPATENT'e yapılan tescil Türkiye'de koruma sağlar. Yurt dışı koruma için uluslararası başvuru sistemleri ya da ilgili ülkelerin ofisleri kullanılır.

İlgili terimler

Faydalı Model(Utility Model)Faydalı model, yeni olan ve sanayiye uygulanabilen buluşlar için verilen, patente göre daha kısa süreli ve daha basit bir koruma türüdür. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'na göre başvuru tarihinden itibaren 10 yıl korunur ve süre uzatılamaz.Marka Başvurusu(Trademark Application)Marka başvurusu, bir işletmenin adını, logosunu ya da ayırt edici işaretini belirli mal ve hizmet sınıflarında tescil ettirmek için Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) yaptığı resmî başvurudur.Fikri Mülkiyet(Intellectual Property)Fikri mülkiyet, insan zihninin ürettiği eserler, buluşlar, markalar ve tasarımlar üzerindeki haklardır. Türkiye'de genellikle fikir ve sanat eserleri üzerindeki telif hakları ile marka, patent ve tasarım gibi sınai mülkiyet hakları olarak iki gruba ayrılır.PatentPatent, yeni, buluş basamağı içeren ve sanayiye uygulanabilir bir buluşa, sahibine belirli bir süre boyunca bu buluşu başkalarının izinsiz üretmesini, kullanmasını ve satmasını engelleme hakkı veren belgedir. Türkiye'de TÜRKPATENT tarafından verilir.Tazminat(Compensation)Tazminat, hukuka aykırı bir eylem ya da sözleşmeye aykırılık sonucu bir kişinin uğradığı zararın, sorumlu tarafından para ödenerek veya başka bir yolla giderilmesidir. Maddi ve manevi olmak üzere iki ana türü vardır.Stratejik Ortaklık(Strategic Partnership)Stratejik ortaklık, iki ya da daha fazla bağımsız şirketin ortak bir hedef için kaynak, bilgi ya da müşteri ağını paylaştığı uzun vadeli işbirliğidir. Ortak girişim kurmaktan dağıtım anlaşmasına kadar farklı biçimlerde yapılabilir.