İLKEŞLEŞEN Formülü (SWITCH): Değeri Listeyle Eşleştirme

İLKEŞLEŞEN nasıl çalışır?

Excel İLKEŞLEŞEN formülü bir değeri alır ve sırayla verdiğiniz seçeneklerle karşılaştırır. Eşleşen ilk seçeneğin karşısındaki sonucu döndürür. Hiçbiri eşleşmezse sona yazdığınız varsayılan değer gelir.

Departman kodlarını ada çeviren bir personel tablosu bunun tipik örneğidir. =İLKEŞLEŞEN(B2;"MUH";"Muhasebe";"SAT";"Satış";"DEP";"Depo";"Tanımsız") formülü SAT kodunu "Satış" olarak yazar. Listede olmayan bir kod "Tanımsız" sonucunu alır.

Argümanların sırası

İlk argüman ifadedir: karşılaştırılacak hücre ya da formül sonucu. Ardından değer ve sonuç çiftleri gelir. En fazla 126 çift yazabilirsiniz, çünkü Excel formüllerinde argüman sayısı 254 ile sınırlıdır.

Varsayılan değer ayrı bir argüman adıyla değil, konumla anlaşılır. Çiftlerden sonra tek kalan argüman varsayılan kabul edilir. Varsayılanı yazmazsanız ve eşleşme bulunmazsa formül #YOK hatası verir.

Değerler sayı, metin ya da tarih olabilir ve ifadeyle aynı türde olmalıdır. Hücrede metin olarak saklanmış "2" değeri, formüldeki 2 sayısıyla eşleşmez. Kodlar başka bir sistemden geliyorsa türün tutarlı olduğunu önceden kontrol edin.

Sayıyı ada çevirmek

Rapor tablolarında ay ya da gün numaralarını metne çevirmek sık yapılan bir iştir. Gün numarası B2'de ise =İLKEŞLEŞEN(B2;1;"Pazartesi";2;"Salı";3;"Çarşamba";"Diğer") formülü 2 için "Salı" döndürür. Aynı işi iç içe EĞER ile yapmak üç ayrı EĞER ve üç ayrı B2 başvurusu gerektirir.

İfade bir formül de olabilir. =İLKEŞLEŞEN(HAFTANINGÜNÜ(A2;2);6;"Hafta sonu";7;"Hafta sonu";"Hafta içi") formülü 14.10.2026 çarşamba tarihi için "Hafta içi" yazar. HAFTANINGÜNÜ bir kez hesaplanır ve sonucu tüm seçeneklerle karşılaştırılır.

Durum koduna göre süre ya da ücret döndürmek

Sonuçların metin olması gerekmez, İLKEŞLEŞEN sayı da döndürebilir. Bir kargo firması gönderi türüne göre standart teslim süresi veriyor olsun: "STD" için 3 gün, "HZL" için 1 gün, "EKO" için 5 gün. =İLKEŞLEŞEN(B2;"STD";3;"HZL";1;"EKO";5;0) formülü gönderi türüne göre gün sayısını getirir.

Bu sayıyı sipariş tarihine ekleyerek tahmini teslim tarihi hesaplayabilirsiniz. Varsayılan olarak 0 yazmak, tanımsız türlerde tarihin sipariş günü olarak görünmesine yol açar. Hatalı kodun fark edilmesini istiyorsanız varsayılanı "Kod hatalı" gibi bir metin yapın.

Sık yapılan hatalar

İLKEŞLEŞEN yalnız tam eşleşme arar. B2>=85 gibi büyüktür/küçüktür koşullarını değer olarak yazamazsınız; bu tür kademeli kurallar için ÇOKEĞER kullanılır. Metin karşılaştırmalarında büyük/küçük harf ayrımı yapılmaz, ama sondaki bir boşluk eşleşmeyi bozar.

Varsayılanı unutmak da sık rastlanan bir durumdur. Ay numarasını yalnız Ocak ve Şubat için yazdığınız bir formülde 5 değeri #YOK döndürür. Ayrıca formül Excel 2016 ve öncesinde yoktur; bu sürümlerde dosya #AD? hatası gösterir.

ÇOKEĞER, ELEMAN ya da arama tablosu?

Seçenekler bir hücreyle sabit değerlerin eşitliğine dayanıyorsa İLKEŞLEŞEN en kısa formülü verir. Değerler 1, 2, 3 gibi ardışık sıra numaralarıysa ELEMAN daha da kısadır. Seçenek listesi uzunsa ya da sık değişiyorsa formüle gömmek yerine ayrı bir tabloda tutup DÜŞEYARA ile aramak bakımı kolaylaştırır.

Tablonuzdaki kısaltma ya da kod sütunlarından birini seçin ve yanına İLKEŞLEŞEN ile açık adını yazdırın. Son argümana "Tanımsız" ekleyip listede olmayan bir kodla sonucu deneyin.