Ders 6: Sayı, Tarih ve Para Birimi Biçimleri

Biçim değeri değil görünüşü değiştirir

Sayı biçimi, hücredeki değerin ekranda nasıl görüneceğini belirler; değerin kendisine dokunmaz. 1250 yazılmış bir hücre para birimi biçimiyle "1.250,00 ₺", yüzde biçimiyle "%125.000" olarak görünebilir. Formül çubuğuna baktığınızda ise her iki durumda da 1250 yazar.

Bu ayrım bütün dersin temelidir. Hesaplar her zaman gerçek değerle yapılır, ekrandaki görüntüyle değil.

Hücreleri Biçimlendir iletişim kutusu

Biçimlendirmek istediğiniz hücreleri seçip Ctrl+1'e bastığınızda Hücreleri Biçimlendir iletişim kutusu açılır. Sayı sekmesinde Genel, Sayı, Para Birimi, Muhasebe, Tarih, Saat, Yüzde, Metin ve Özel gibi kategoriler yer alır. Giriş sekmesindeki sayı biçimi listesi ve ondalık artırma, azaltma düğmeleri aynı işi daha hızlı yapar.

Türkçe Excel'de binlik ayırıcı nokta, ondalık ayırıcı virgüldür. Hücreye 12,5 yazdığınızda Excel bunu on iki buçuk olarak anlar. 12.5 yazmak ise sayı yerine metin ya da tarih olarak algılanabilir.

Para Birimi mi, Muhasebe mi?

İki biçim de sayının yanına ₺ simgesi ekler. Para Birimi biçiminde simge sayıya bitişik durur. Muhasebe biçiminde simge hücrenin soluna hizalanır, sıfır değerler çizgi olarak gösterilir ve sütundaki ondalıklar alt alta düzgün dizilir. Fatura ya da bütçe tablosunda Muhasebe biçimi daha derli toplu görünür.

Simgeyi hiçbir zaman elle yazmayın. "1.250 TL" diye girilmiş bir değer metindir ve TOPLA bunu yok sayar.

Yüzde biçimi nasıl çalışır?

Yüzde biçimi değeri 100 ile çarparak gösterir. 0,15 yazılmış bir hücre %15 görünür. Biçim önceden uygulanmışsa hücreye 15 yazdığınızda Excel bunu kendiliğinden 0,15 olarak kaydeder.

Formülde bu değeri doğrudan kullanabilirsiniz. 2.400 TL'lik bir tutarın %15'i için =A2*B2 yazmanız yeterlidir ve sonuç 360 TL olur.

Tarihler aslında sayıdır

Excel her tarihi 1 Ocak 1900'den bu yana geçen gün sayısı olarak saklar. 01.01.2026 tarihinin arkasındaki sayı 46023'tür. Tarih hücresinin biçimini Genel yaptığınızda bu sayıyı görürsünüz. İki tarihi çıkarıp gün farkı bulabilmenizin nedeni de budur.

Türkçe Excel'de kısa tarih gg.aa.yyyy düzeninde görünür. Özel biçim kodları da Türkçedir: gün için g, ay için a, yıl için y harfi kullanılır. "gggg" haftanın gününü, "aaaa" ayın adını yazar. İngilizce Excel'de bu kodlar d, m ve y'dir. Dosyayı paylaştığınızda Excel biçimi karşı tarafın diline çevirir.

Gizli ondalık tuzağı

Ondalık basamağı azaltmak sayıyı yuvarlamaz, yalnızca gizler. Üç kalemin her biri 10,456 TL ise iki ondalıkla 10,46 görünür. Ekrandaki rakamları toplayan biri 31,38 bekler, oysa Excel gerçek değerleri toplar ve 31,368'i iki ondalıkla 31,37 olarak gösterir.

Fatura ve ödeme tablolarında bu bir kuruşluk fark sorun çıkarır. Değeri gerçekten yuvarlamak için YUVARLA fonksiyonunu kullanırsınız: =YUVARLA(B2;2) 10,456'yı 10,46 yapar ve sonraki hesaplar bu yuvarlanmış değerle yürür.

Metin olarak saklanan sayıları düzeltmek

Başka bir programdan kopyalanan ya da dışa aktarılan veride sayılar sıkça metin olarak gelir. Bu hücreler sola yaslanır, köşelerinde yeşil üçgen görünür ve TOPLA onları yok sayar. Biçimi Sayı yapmak tek başına yetmez; değer hâlâ metindir.

Düzeltmek için hücreleri seçip yanlarında beliren uyarı simgesinden sayıya dönüştürme seçeneğini kullanabilirsiniz. Başka bir yol, boş bir hücreye 1 yazıp kopyalamak, metin sayıları seçip Özel Yapıştır iletişim kutusunda (Ctrl+Alt+V) Çarp işlemini seçmektir. Excel her değeri 1 ile çarpar ve sayıya çevirir.

Bir senaryo: telefon numarası ve ürün kodu

Her rakam dizisi sayı değildir. 05321234567 gibi bir telefon numarasını yazdığınızda Excel baştaki sıfırı siler, çünkü sayı olarak 5321234567 ile aynıdır. Ürün kodu 00125 de 125'e dönüşür.

Bu tür değerler için hücreyi girişten önce Metin biçimine alın ya da değerin başına kesme işareti koyun: '05321234567. Kesme işareti hücrede görünmez, yalnızca Excel'e değeri olduğu gibi saklamasını söyler. Bu değerlerle hesap yapmayacağınız için metin olarak kalmaları sorun çıkarmaz.

TC kimlik numarası gibi 11 haneli değerlerde de aynı yöntemi kullanın. Excel 15 haneyi aşan sayıların son basamaklarını sıfıra çevirir; kredi kartı numarası gibi 16 haneli bir değer sayı olarak girildiğinde son hanesi kaybolur. Bu tür kimlik ve numara alanlarını baştan metin olarak tutmak veri kaybını önler.

Sıradaki adım

Alıştırmada çok ondalıklı çıkmış beş fiyatı YUVARLA ile iki basamağa indireceksiniz. Ardından sonuç sütununa Para Birimi biçimini uygulayın ve formül çubuğundaki değerle hücrede görüneni karşılaştırın.

=A2*B2

=A2*B2

=A2*1

=A2*1

=YUVARLA(B2;2)

=ROUND(B2,2)