Veritabanı Nedir?
İngilizce: Database
Yayın: · Son güncelleme:
Veritabanı Nedir? Kısaca
Veritabanı, verilerin düzenli, aranabilir ve güncellenebilir biçimde saklandığı elektronik kayıt sistemidir. Müşteri listeleri, siparişler ve ürün bilgileri gibi veriler veritabanlarında tutulur.

Veritabanı, bilgiyi rastgele değil, belirli bir düzen içinde saklayan sistemdir. Bu düzen sayesinde binlerce, hatta milyonlarca kayıt arasında aradığınızı saniyeler içinde bulabilirsiniz.
Veritabanı nedir?
Bir e-ticaret sitesini düşünün. Ürünler, müşteriler, siparişler ve yorumlar bir yerde saklanmalı, birbirleriyle ilişkilendirilmeli ve aynı anda yüzlerce kişi tarafından okunup değiştirilebilmelidir. Bu iş için veritabanı kullanılır. Veritabanını yöneten yazılıma ise veritabanı yönetim sistemi denir.
İlişkisel veritabanlarında veriler tablolarda tutulur:
| musteri_id | ad | sehir |
|---|---|---|
| 1 | Ayşe | İzmir |
| 2 | Mehmet | Bursa |
Her satır bir kaydı, her sütun bir özelliği temsil eder. Siparişler tablosu, müşteri_id sütunu aracılığıyla bu tabloya bağlanır; böylece müşteri bilgisi her siparişte tekrar yazılmaz.
Hangi türleri var?
İlişkisel (SQL): MySQL, PostgreSQL, SQL Server gibi sistemler. Veriler tablolardadır ve SQL diliyle sorgulanır. Tutarlılığın önemli olduğu muhasebe ve sipariş verilerinde yaygındır.
NoSQL: MongoDB gibi belge tabanlı, Redis gibi anahtar-değer tabanlı sistemler. Yapısı sık değişen ya da çok büyük hacimli verilerde esneklik sağlar.
Excel tablosu yetmez mi?
Küçük ve tek kişilik işler için tablo programları yeterli olabilir. Aynı anda birçok kişinin veri girdiği, kayıt sayısının hızla arttığı ya da verilerin birbirine bağlı olduğu durumlarda ise veritabanı gerekir.
Varsayımsal bir örnek: Beş çalışanın aynı müşteri listesini güncellediği bir Excel dosyası kısa sürede farklı sürümlere bölünür. Bir veritabanında herkes aynı kaynağı görür ve kimin neyi değiştirdiği kaydedilebilir. Hangi türü seçerseniz seçin, düzenli yedek almak ilk günden yapılması gereken iştir.
Sıkça Sorulan Sorular
Veritabanı ile veritabanı yönetim sistemi aynı şey mi?
Hayır, veritabanı saklanan verinin kendisidir. Veritabanı yönetim sistemi ise bu veriyi saklayan, sorgulayan ve koruyan yazılımdır.
Kod bilmeden veritabanı kullanılabilir mi?
Evet, Airtable gibi no-code araçlar tablo görünümüyle veritabanı mantığını kod yazmadan sunar. Daha karmaşık ihtiyaçlarda SQL bilgisi büyük kolaylık sağlar.
İlgili terimler
İlgili yazılar
Kendi Bilgisayarında Ücretsiz Yapay Zekâ Sistemi Kur: Ekran Kartı, İşlemci ve RAM ile Adım Adım
Kendi bilgisayarında ücretsiz ve limitsiz bir yapay zekâ sistemi kurmak mümkün: Ollama ya da LM Studio ile dil modeli, Continue ile kod asistanı, ComfyUI ya da Forge ile görsel üretim. Belirleyici olan ekran kartının belleğidir (VRAM); 8 GB'lık kartta 7-8B modeller rahat çalışır, kart yoksa işlemci ve RAM ile daha yavaş çalışır.
