Tarım Emtiaları Nedir?
İngilizce: Agricultural Commodities
Yayın: · Son güncelleme:
Tarım Emtiaları Nedir? Kısaca
Tarım emtiaları, buğday, mısır, soya fasulyesi, kahve, kakao, şeker, pamuk ve canlı hayvan gibi tarım ve hayvancılık kaynaklı standart ürünlerdir. Spot piyasalarda ve vadeli işlem borsalarında alınıp satılırlar.
Tarım emtiaları, tarım ve hayvancılık faaliyetleriyle üretilen ve belirli kalite standartlarıyla ticareti yapılan ürünlerdir. Gıda, yem, tekstil ve biyoyakıt gibi pek çok sektörün temel girdisidirler. Finans piyasalarında hem fiziki olarak hem de vadeli işlem sözleşmeleriyle alınıp satılırlar.
Tarım emtiaları nedir, hangi ürünler dahildir?
Genellikle şu gruplara ayrılırlar:
- Tahıllar ve yağlı tohumlar: Buğday, mısır, arpa, pirinç, soya fasulyesi.
- Tropikal ürünler (soft emtialar): Kahve, kakao, şeker, pamuk, portakal suyu.
- Hayvancılık ürünleri: Canlı sığır, besi sığırı, domuz.
Uluslararası fiyatlar büyük ölçüde ABD'deki CME grubu borsaları ve ICE gibi platformlarda oluşur. Türkiye'de ise hububat, pamuk, fındık gibi ürünler ticaret borsalarında ve lisanslı depolara dayalı olarak Türkiye Ürün İhtisas Borsası'nda işlem görür.
Fiyatı neler etkiler?
- Hava ve iklim: Kuraklık, sel, don gibi olaylar hasadı doğrudan etkiler.
- Mevsimsellik: Ekim ve hasat dönemleri fiyatlarda düzenli dalgalanmalara yol açabilir.
- Stoklar ve rekolte tahminleri: Resmî tarım raporları piyasada yakından izlenir.
- Ticaret politikaları: İhracat yasakları, gümrük vergileri ve kotalar.
- Enerji ve gübre maliyetleri: Üretim maliyetini belirler.
Nelere dikkat etmeli?
Tarım emtiaları hava olaylarına bağlı olarak ani ve sert fiyat hareketleri yaşayabilir. Bireysel yatırımcıların eriştiği vadeli kontratlar teminatlı ve kaldıraçlıdır; kayıp yatırılan tutarı aşabilir. Tarım ürünlerine dayalı fonlarda vade yenileme maliyetleri getiriyi etkileyebilir. Genel çerçeve için emtia kavramına da göz atabilirsin.
Sıkça Sorulan Sorular
Soft emtia ne demek?
Soft emtia, madencilikle değil yetiştirilerek elde edilen kahve, kakao, şeker, pamuk ve portakal suyu gibi tarım ürünlerine verilen addır.
Türkiye'de tarım emtiaları nerede işlem görür?
Tarım ürünleri ticaret borsalarında tescil edilerek alınıp satılır. Lisanslı depolara teslim edilen ürünler karşılığında oluşturulan elektronik ürün senetleri ise Türkiye Ürün İhtisas Borsası'nda işlem görür.