Riskten Kaçınma Nedir?
İngilizce: Risk Aversion
Yayın: · Son güncelleme:
Riskten Kaçınma Nedir? Kısaca
Riskten kaçınma, aynı beklenen getiriyi sunan iki seçenekten belirsizliği daha az olanı tercih etme eğilimidir. Riskten kaçınan yatırımcı, ek risk üstlenmek için daha yüksek bir getiri beklentisi (risk primi) ister.
Riskten kaçınma, insanların belirsiz bir kazanç yerine daha kesin bir sonucu seçme eğilimidir. Finans teorisinde yatırımcıların çoğunun riskten kaçındığı varsayılır; bu yüzden riskli varlıkların, risksiz varlıklara göre daha yüksek bir beklenen getiri sunması gerekir.
Riskten kaçınma nedir?
Basit bir varsayımsal örnek düşünelim: Sana iki seçenek sunuluyor.
| Seçenek | Sonuç |
|---|---|
| A | Kesin olarak 1.000 TL |
| B | Yüzde 50 ihtimalle 2.000 TL, yüzde 50 ihtimalle 0 TL |
İki seçeneğin beklenen değeri aynıdır: 1.000 TL. Riskten kaçınan biri A'yı seçer. B'yi tercih etmesi için B'nin beklenen değerinin belirgin şekilde daha yüksek olması gerekir. Aradaki bu ek getiri talebine risk primi denir.
Yatırımda nasıl görülür?
- Hisse senetlerinin uzun vadede tahvillerden daha yüksek getiri beklentisi taşıması, hisse senedi risk primi ile açıklanır.
- Portföy kuramları, yatırımcının riskten kaçınma derecesine göre farklı varlık dağılımları önerir.
- Belirsizlik arttığında yatırımcılar riskli varlıkları satıp güvenli liman sayılan varlıklara yönelir.
Kayıptan kaçınmadan farkı
Riskten kaçınma, belirsizliği sevmemekle ilgilidir ve klasik ekonomi teorisinin bir parçasıdır. Kayıptan kaçınma ise davranışsal finansın bir kavramıdır: insanlar aynı büyüklükteki bir kaybı, eşit bir kazançtan daha güçlü hisseder. Biri makul bir tercih biçimi, diğeri ise kararları çarpıtabilen bir önyargı olarak görülür.
Aşırı riskten kaçınmanın da bir maliyeti vardır: parayı uzun yıllar yalnızca çok düşük riskli araçlarda tutmak, enflasyon karşısında satın alma gücünün erimesine yol açabilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Riskten kaçınan yatırımcı hiç risk almaz mı?
Alır, ama karşılığında yeterli ek getiri bekler. Riskten kaçınma, riski tamamen reddetmek değil, üstlenilen risk için tatmin edici bir prim istemektir.
Riskten kaçınma ile kayıptan kaçınma aynı mı?
Hayır. Riskten kaçınma belirsizliği sevmemektir; kayıptan kaçınma ise kaybın acısını eşit büyüklükteki kazancın sevincinden daha güçlü hissetmektir. İkincisi davranışsal finansın konusudur.