RandomX Nedir?
Yayın: · Son güncelleme:
RandomX Nedir? Kısaca
RandomX, rastgele üretilen programları çalıştırmayı gerektiren ve genel amaçlı işlemcilerde (CPU) verimli çalışacak şekilde tasarlanmış bir iş ispatı algoritmasıdır. Monero 2019'dan beri bu algoritmayı kullanır.

RandomX, kripto para madenciliğinde kullanılan ve sıradan bilgisayar işlemcilerini (CPU) öne çıkarmayı amaçlayan bir iş ispatı algoritmasıdır. Monero topluluğu tarafından geliştirilmiş ve Monero ağında 2019'dan beri kullanılmaktadır.
RandomX nedir?
Klasik madencilik algoritmalarında aynı hesaplama tekrar tekrar yapılır; bu da özel üretim çiplerin (ASIC) çok verimli olmasını sağlar. RandomX ise her seferinde rastgele üretilen küçük programları sanal bir makinede çalıştırır. Bu programlar tam sayı ve kayan noktalı işlemler, dallanmalar ve bellek erişimleri içerir. Yani bir CPU'nun zaten iyi yaptığı işleri ister.
Neden önemli?
- ASIC direnci: Bu kadar genel işlemleri verimli yapan özel bir çip tasarlamak, kabaca yeni bir işlemci tasarlamaya benzer. Bu da büyük madencilik şirketlerinin üstünlüğünü azaltmayı hedefler.
- Merkeziyetsizlik: Sıradan bilgisayarı olan kişilerin de madenciliğe katılabilmesi, hash gücünün daha geniş bir kitleye dağılmasına yardımcı olabilir.
Bu yaklaşım hakkında daha fazla bilgi için CPU madenciliği maddesine bakabilirsin.
Nelere dikkat etmeli?
CPU ile madencilik yapılabilmesinin karanlık bir yüzü de vardır: Saldırganlar, ele geçirdikleri bilgisayarlarda ya da tarayıcılarda gizlice madencilik yazılımı çalıştırabilir. Buna cryptojacking denir. Bilgisayarın sebepsiz yere yavaşlıyor, fan sürekli yüksek çalışıyorsa güvenlik taraması yapmak faydalıdır. Kendi isteğinle madencilik yapacaksan da elektrik maliyetini ve donanım aşınmasını hesaba katmalısın.
Sıkça Sorulan Sorular
RandomX ile ekran kartıyla madencilik yapılabilir mi?
Teknik olarak mümkündür ama RandomX, CPU'larda daha verimli çalışacak şekilde tasarlandığı için ekran kartları genellikle avantajlı değildir.
RandomX tamamen ASIC'e dayanıklı mı?
Tam bir garanti yoktur; ancak tasarım, özel çip üretmeyi ekonomik olarak cazip olmaktan çıkarmayı hedefler. Algoritma gerekirse ağ güncellemeleriyle değiştirilebilir.