İçeriğe geç
parazade
Finans

M1 Ne Demek?

İngilizce: M1 Money Supply

Yayın: · Son güncelleme:

M1 Ne Demek? Kısaca

M1, para arzının en dar ve en likit tanımıdır. Genel olarak dolaşımdaki para, yani halkın elindeki banknot ve madeni paralar ile bankalardaki vadesiz mevduatların toplamından oluşur.

M1 nedir?
İçindekiler
  1. M1 ne demek?
  2. M1 nedir, ne anlatır?
  3. Nelere dikkat etmeli?

M1, ekonomide anında harcanabilecek paranın ölçüsüdür. Para arzının en dar tanımı olduğu için "dar para" olarak da anılır.

M1 ne demek?

M1, ödeme aracı olarak doğrudan kullanılabilen varlıkları kapsar:

  • Dolaşımdaki para: Bankaların kasaları dışında, halkın ve şirketlerin elindeki banknot ve madeni paralar.
  • Vadesiz mevduat: Bankalardaki, istendiği an çekilebilen ya da kartla, havaleyle harcanabilen hesap bakiyeleri.

Türkiye'de TCMB'nin yayımladığı para arzı istatistiklerinde M1, Türk lirası ve döviz cinsinden vadesiz mevduatları birlikte içerir. Tanımın ayrıntıları ülkeden ülkeye farklılık gösterebilir.

M1 nedir, ne anlatır?

M1, insanların ve şirketlerin "hemen harcanabilir" parasının ne kadar olduğunu gösterir. Bu nedenle kısa vadeli harcama eğilimleri hakkında ipucu verir. Örneğin faizler düştüğünde insanlar paralarını vadeli hesapta tutmak yerine vadesiz hesapta ya da nakitte tutmaya yönelebilir; bu durumda M1 hızla büyüyebilir. Faizler yükseldiğinde ise vadeli mevduata geçiş artar ve M1'in payı azalabilir.

Nelere dikkat etmeli?

M1'deki artış tek başına "harcama patlaması" anlamına gelmez. Ödeme alışkanlıklarındaki değişimler, faiz koşulları ve mevduatın vadeli ile vadesiz arasında yer değiştirmesi bu göstergeyi etkiler. Bu yüzden M1 genellikle M2 ve kredi verileriyle birlikte yorumlanır. Para ölçülerinin genel çerçevesi için para arzı maddesine bakabilirsin. Güncel M1 verilerine TCMB'nin resmî istatistik sayfalarından ulaşabilirsin.

Sıkça Sorulan Sorular

M1 nedir, neden dar para denir?

M1, dolaşımdaki para ile vadesiz mevduattan oluşan en likit para tanımıdır. Yalnızca hemen harcanabilecek varlıkları kapsadığı için dar para olarak anılır.

M1 ile M2 arasındaki fark nedir?

M2, M1'e ek olarak vadeli mevduatları da içerir. Vadeli mevduat hemen harcanamadığı için M2 daha geniş ama daha az likit bir ölçüdür.

İlgili terimler

Para Arzı(Money Supply)Para arzı, belirli bir anda ekonomide hane halkı ve şirketlerin elinde bulunan toplam para miktarıdır. Dolaşımdaki nakit ile banka mevduatlarını kapsar ve genellikle M1, M2, M3 gibi tanımlarla ölçülür.M2(M2 Money Supply)M2, M1'e yani dolaşımdaki para ile vadesiz mevduata, bankalardaki vadeli mevduatların eklenmesiyle elde edilen geniş para arzı tanımıdır. Ekonomideki toplam likiditenin en çok izlenen ölçülerinden biridir.M3(M3 Money Supply)M3, para arzının en geniş tanımlarından biridir. Genel olarak M2'ye repo işlemleri, para piyasası fonları ve bankalarca ihraç edilen kısa vadeli menkul kıymetler gibi paraya yakın likit varlıkların eklenmesiyle bulunur.Vadesiz Hesap(Demand Deposit Account)Vadesiz hesap, bankaya yatırılan paranın herhangi bir süre beklemeden, istenildiği anda çekilebildiği mevduat hesabıdır. Günlük ödemeler için kullanılır; faiz getirisi genellikle yoktur ya da çok düşüktür.Mevduat(Deposit)Mevduat, bireylerin ya da şirketlerin bankaya yatırdığı ve istendiğinde ya da belirli bir vadenin sonunda geri alınabilen paradır. Vadeli ve vadesiz olmak üzere iki temel türü vardır.Faiz(Interest)Faiz, borç verilen ya da bir süre kullanıma bırakılan paranın karşılığında ödenen bedeldir. Borç alan için bir maliyet, para yatıran için bir getiridir ve genellikle yıllık yüzde oran olarak ifade edilir.