İçeriğe geç
parazade
Kripto

IBC Nedir?

İngilizce: Inter-Blockchain Communication

Yayın: · Son güncelleme:

IBC Nedir? Kısaca

IBC (Inter-Blockchain Communication), bağımsız blokzincirlerin aracı bir güvenilir tarafa ihtiyaç duymadan birbirleriyle token ve veri alışverişi yapmasını sağlayan açık kaynak iletişim protokolüdür. Cosmos ekosisteminde yaygındır.

IBC nedir?
İçindekiler
  1. IBC nedir?
  2. Nasıl çalışır?
  3. Köprülerden farkı
  4. Nelere dikkat etmeli?

IBC, "Inter-Blockchain Communication" yani Blokzincirler Arası İletişim protokolünün kısaltmasıdır. Farklı blokzincirlerin birbirine mesaj göndermesini ve varlık aktarmasını sağlayan standart bir birlikte çalışabilirlik çözümüdür.

IBC nedir?

IBC, Cosmos ekosistemi için geliştirildi ve 2021'de Cosmos Hub üzerinde kullanılmaya başlandı. Temel fikir, iki zincirin birbirinin durumunu doğrudan doğrulayabilmesidir. Bunun için her zincir, diğer zincirin "hafif istemcisini" (light client) çalıştırır. Böylece bir zincir, karşı tarafta bir olayın gerçekten gerçekleştiğini kriptografik olarak kontrol edebilir.

Nasıl çalışır?

  1. A zincirinde bir token transferi başlatılır ve token kilitlenir.
  2. "Relayer" adı verilen yazılımlar bu mesajı ve ispatını B zincirine taşır.
  3. B zinciri, A'nın hafif istemcisiyle ispatı doğrular.
  4. Doğrulama başarılıysa B zincirinde token'ın bir temsili oluşturulur.

Relayer'lar mesaj taşır ama sahte mesaj üretemez; çünkü doğrulama zincirlerin kendisi tarafından yapılır.

Köprülerden farkı

Birçok blokzincir köprüsü, transferleri onaylamak için belirli bir doğrulayıcı grubuna ya da çoklu imza cüzdanına güvenir. IBC ise zincirlerin kendi konsensüslerine güvenir. Bu, güven varsayımlarını azaltır ama ortadan kaldırmaz.

Nelere dikkat etmeli?

  • IBC ile aktarılan bir token, karşı zincirde bir temsildir. Asıl varlık kaynak zincirde kilitlidir.
  • Kaynak zincirin güvenliği zayıflarsa ondan gelen tüm temsiller de risk altına girer.
  • Aynı varlığın farklı yollardan gelen temsilleri farklı değerlere sahip olabilir; hangi kanaldan geldiğine dikkat et.

Sıkça Sorulan Sorular

IBC yalnızca Cosmos zincirlerinde mi çalışır?

IBC en yaygın olarak Cosmos SDK ile kurulan zincirlerde kullanılır. Ancak protokol açık bir standarttır ve farklı ekosistemlere bağlanma çalışmaları da yürütülmektedir.

IBC transferi geri alınabilir mi?

Başarılı bir transfer kesinleştikten sonra geri alınmaz. Ancak işlem belirli bir süre içinde tamamlanmazsa zaman aşımına uğrar ve token kaynak zincirde kullanıcıya iade edilir.

İlgili terimler

Birlikte Çalışabilirlik(Interoperability)Birlikte çalışabilirlik (interoperability), farklı blokzincirlerin birbirleriyle veri, mesaj ve varlık alışverişi yapabilmesidir. Köprüler ve zincirler arası iletişim protokolleriyle sağlanır; güvenlik riskleri yüksektir.Blokzincir Köprüsü(Blockchain Bridge)Blokzincir köprüsü, kripto varlıkların ya da verilerin birbirinden bağımsız iki blokzincir arasında aktarılmasını sağlayan protokoldür; genellikle bir zincirde varlığı kilitleyip diğerinde onu temsil eden token üretir.TendermintTendermint, blokzincirler için geliştirilmiş, Bizans hata toleranslı bir konsensüs ve ağ katmanı yazılımıdır. Cosmos ekosisteminin temelini oluşturur ve uygulama mantığını konsensüsten ayıran ABCI arayüzüyle bilinir.Sarılmış Token(Wrapped Token)Sarılmış token (wrapped token), bir kripto varlığın kendi ağı dışındaki başka bir blokzincirde, genellikle 1:1 oranında karşılığı tutularak temsil edilmesini sağlayan tokendır.Blokzincir(Blockchain)Blokzincir, işlem kayıtlarının bloklar hâlinde gruplanıp kriptografik özetlerle birbirine zincirlendiği, tek bir merkez yerine ağdaki çok sayıda bilgisayarda tutulan ortak ve değiştirilmesi çok zor bir dijital defterdir.Çoklu İmza(Multisignature)Çoklu imza (multisignature, multisig), bir kripto cüzdanından işlem yapılabilmesi için tek bir özel anahtar yerine, önceden belirlenmiş sayıda farklı anahtarın imzasının gerekli olduğu güvenlik düzenidir.