HTLC Nedir?
İngilizce: Hash Time-Locked Contract
Yayın: · Son güncelleme:
HTLC Nedir? Kısaca
HTLC (Hash Time-Locked Contract), alıcının belirli bir süre içinde gizli bir değeri açıklaması şartıyla ödemeyi almasını, aksi hâlde paranın gönderene dönmesini sağlayan koşullu sözleşmedir. Lightning Network ve atomik takaslarda kullanılır.

HTLC, "Hash Time-Locked Contract" yani "hash ve zaman kilitli sözleşme" ifadesinin kısaltmasıdır. İki koşulu birleştiren bir ödeme yapısıdır: bir hash kilidi ve bir zaman kilidi.
HTLC nedir?
- Hash kilidi: Para, yalnızca belirli bir hash değerini üreten gizli bilgiyi (preimage) sunan kişi tarafından alınabilir.
- Zaman kilidi: Bu gizli bilgi belirli bir süre içinde sunulmazsa para gönderene geri döner.
Böylece ya alıcı şartı yerine getirip parayı alır ya da süre dolar ve gönderen parasını geri alır. Arada güvenilir bir aracıya gerek kalmaz.
Nasıl çalışır?
Varsayımsal bir örnek: Ayşe, Mehmet üzerinden Can'a ödeme yapmak istiyor.
- Can gizli bir değer seçer, hash'ini Ayşe'ye verir.
- Ayşe, Mehmet'e "gizli değeri gösterirsen parayı al" koşuluyla HTLC kurar.
- Mehmet de Can'a aynı hash ile, biraz daha kısa süreli bir HTLC kurar.
- Can gizli değeri açıklayıp Mehmet'ten ödemeyi alır; Mehmet de öğrendiği değerle Ayşe'den alır.
Lightning Network'teki çok atlamalı ödemeler bu mantıkla çalışır. Aynı yapı, iki farklı blokzincir arasında aracısız takas yapmayı sağlayan atomik takaslarda da kullanılır.
Nelere dikkat etmeli?
- Süreler doğru ayarlanmazsa aracı düğümler zarar görebilir; bu yüzden zincirdeki her adımın süresi bir öncekinden kısa tutulur.
- Yoğun ağ koşullarında zaman kilidi dolmadan işlemin bloğa girmesi zorlaşabilir.
- Sıradan kullanıcılar HTLC'yi doğrudan kurmaz; cüzdan yazılımları bunu otomatik yapar. Bu nedenle güvenilir ve güncel cüzdan kullanmak önemlidir.
Sıkça Sorulan Sorular
HTLC'de ödeme gerçekleşmezse ne olur?
Zaman kilidi süresi dolduğunda para otomatik olarak gönderenin harcayabileceği hâle gelir. Böylece fonlar süresiz kilitli kalmaz.
Atomik takas HTLC ile nasıl yapılır?
İki taraf, aynı hash'e bağlı HTLC'leri iki ayrı zincirde kurar. Biri gizli değeri açıklayıp ödemesini aldığında diğeri de aynı değerle kendi ödemesini alabilir.