İçeriğe geç
parazade
Kripto

Hard Fork Nedir?

Yayın: · Son güncelleme:

Hard Fork Nedir? Kısaca

Hard fork, bir blokzincirde geriye uyumlu olmayan bir kural değişikliğidir; güncellemeyi yapmayan düğümler yeni blokları geçersiz sayar ve topluluk anlaşamazsa zincir kalıcı olarak iki ayrı ağa bölünebilir.

Hard Fork nedir?
İçindekiler
  1. Nasıl gerçekleşir?
  2. Tarihten örnekler
  3. Nelere dikkat etmeli?

Hard fork, blokzincirin kurallarını eski yazılımın kabul etmeyeceği şekilde değiştiren güncellemedir. Örneğin daha büyük bloklara izin vermek ya da yeni bir işlem türü eklemek, eski kurallara göre geçersizdir. Bu yüzden ağdaki tüm düğümlerin yeni yazılıma geçmesi gerekir.

Nasıl gerçekleşir?

  1. Geliştiriciler yeni kuralları içeren yazılımı yayımlar ve bir aktivasyon noktası (blok yüksekliği ya da tarih) belirler.
  2. Aktivasyon anında yeni kurallar devreye girer.
  3. Herkes güncellediyse ağ tek zincirle yoluna devam eder; bu, planlı bir ağ yükseltmesidir.
  4. Bir kesim güncellemeyi reddederse iki zincir ayrı ayrı devam eder ve iki farklı varlık ortaya çıkar.

Tarihten örnekler

  • Ethereum ve Ethereum Classic (2016): "The DAO" saldırısından sonra çalınan fonları geri almak için yapılan hard fork tartışmalı oldu. Değişikliği kabul etmeyenler eski zinciri Ethereum Classic adıyla sürdürdü.
  • Bitcoin Cash (2017): Blok boyutu tartışması sonucunda, daha büyük bloklar isteyen bir kesim Bitcoin'den ayrılarak yeni bir zincir oluşturdu.

Ethereum'un pek çok planlı yükseltmesi de teknik olarak hard fork'tur, ancak geniş kabul gördükleri için zincir bölünmemiştir.

Nelere dikkat etmeli?

Zincir bölünmesi dönemlerinde fiyat oynaklığı artabilir, borsalar işlemleri durdurabilir ve tekrar oynatma (replay) saldırıları riski oluşabilir. Yeni zincirdeki varlığa erişmek için kurtarma ifadeni bilinmeyen bir yazılıma girme; önce varlıklarını yeni bir cüzdana taşımayı ve resmî duyuruları değerlendir. Soft fork ile farkını ve genel fork kavramını da incele.

Sıkça Sorulan Sorular

Hard fork kötü bir şey mi?

Hayır. Çoğu hard fork planlı ağ yükseltmesidir ve topluluk tarafından kabul edildiğinde sorunsuz geçer. Sorun, topluluk ikiye ayrıldığında ortaya çıkar.

Hard fork sonrası yeni coin bedava mı dağıtılır?

Zincir bölünürse, fork anındaki bakiyen yeni zincirde de kayıtlı olabilir. Ancak bunu talep etmek risk taşır ve yeni varlığın kalıcı bir değeri olacağının garantisi yoktur.

İlgili terimler

ForkFork (çatallanma), bir blokzincirin protokol kurallarında değişiklik yapılması ya da ağın geçici olarak iki farklı blok dizisine ayrılmasıdır; kalıcı olarak ikiye bölünmeye yol açabilen hard fork ve geriye uyumlu soft fork olarak ayrılır.Soft ForkSoft fork, blokzincir kurallarının sıkılaştırıldığı ve geriye uyumlu olan protokol değişikliğidir; güncellenmemiş düğümler yeni kurallara uygun blokları hâlâ geçerli kabul ettiği için zincir genellikle bölünmez.DAO(Decentralized Autonomous Organization)DAO (merkeziyetsiz otonom organizasyon), kurallarının akıllı sözleşmelere yazıldığı ve kararların üyelerin genellikle yönetişim tokenlarıyla verdiği oylarla alındığı, merkezi bir yönetim kurulu olmadan işleyen topluluk yapısıdır.EthereumEthereum, 2015'te hayata geçen, akıllı sözleşmeler ve merkeziyetsiz uygulamalar çalıştırılabilen programlanabilir bir blokzincirdir; yerel kripto parası Ether (ETH), işlem ücretlerini ödemek için kullanılır.BitcoinBitcoin (BTC), 2009'da Satoshi Nakamoto takma adlı kişi ya da grup tarafından başlatılan, merkezi bir otoriteye bağlı olmadan iş ispatı ile çalışan ve toplam arzı 21 milyonla sınırlı olan ilk kripto paradır.Çoklu İmza(Multisignature)Çoklu imza (multisignature, multisig), bir kripto cüzdanından işlem yapılabilmesi için tek bir özel anahtar yerine, önceden belirlenmiş sayıda farklı anahtarın imzasının gerekli olduğu güvenlik düzenidir.