Gereksinim Analizi Nedir?
İngilizce: Requirements Analysis
Yayın: · Son güncelleme:
Gereksinim Analizi Nedir? Kısaca
Gereksinim analizi, bir yazılımın ne yapması ve hangi koşulları karşılaması gerektiğinin paydaşlarla birlikte belirlenip yazılı, ölçülebilir ve onaylanmış maddelere dönüştürüldüğü yazılım geliştirme aşamasıdır.
Gereksinim analizi nedir?
Gereksinim analizi, yazılım projesinin "ne yapılacak?" sorusuna verilen yazılı cevaptır. Kod yazılmadan önce müşteri, kullanıcı ve iş birimleriyle konuşulur, ihtiyaçlar toplanır ve açık maddeler hâline getirilir. Çıkan belgeye çoğu zaman yazılım gereksinim belirtimi (SRS) denir.
Bu aşamadaki bir eksik, projenin ilerleyen adımlarında çok daha pahalıya düzeltilir. Yanlış anlaşılan bir gereksinim, aylarca doğru biçimde yanlış bir ürünün üretilmesine yol açabilir.
Hangi türleri var?
Gereksinimler iki ana gruba ayrılır:
| Tür | Ne anlatır? | Örnek |
|---|---|---|
| Fonksiyonel | Sistemin ne yapacağı | Kullanıcı e-posta ile şifresini sıfırlayabilmeli |
| Fonksiyonel olmayan | Sistemin nasıl çalışacağı | Sayfa 2 saniyeden kısa sürede açılmalı |
Fonksiyonel olmayan gereksinimler performans, güvenlik, erişilebilirlik ve kullanılabilirlik gibi kalite özelliklerini kapsar. Sık unutulan grup budur.
Nasıl yapılır?
Bilgi toplamak için birebir görüşmeler, anketler, atölye çalışmaları ve mevcut sistemin incelenmesi kullanılır. Bir diş kliniği için randevu sistemi hazırladığınızı düşünün. Doktorla konuşmak yetmez; sekreterin telefonla randevu verirken hangi bilgileri istediğini izlemek, yazılması gereken pek çok kuralı ortaya çıkarır.
Toplanan ihtiyaçlar netleştirilir, çelişkiler giderilir ve öncelik verilir. Çevik ekipler bu ihtiyaçları çoğunlukla user story biçiminde yazar.
Sık yapılan hatalar
"Sistem hızlı olmalı" gibi ölçülemeyen ifadeler en yaygın sorundur. Her gereksinimin test edilebilir olması gerekir. Gereksinim listesini hazırladıktan sonra her madde için "bunu nasıl test ederim?" sorusunu sormak, belirsiz maddeleri hemen ortaya çıkarır.
Sıkça Sorulan Sorular
Gereksinim analizini kim yapar?
Büyük projelerde iş analisti ya da sistem analisti yapar. Küçük ekiplerde bu işi Product Owner, proje yöneticisi ya da deneyimli geliştiriciler üstlenir.
SRS belgesi nedir?
Software Requirements Specification, yazılımın tüm gereksinimlerinin toplandığı resmî belgedir. Özellikle şelale modeliyle yürütülen ve sözleşmeye bağlı projelerde kullanılır.