Geniş Tanımlı İşsizlik Nedir?
İngilizce: Broad Unemployment
Yayın: · Son güncelleme:
Geniş Tanımlı İşsizlik Nedir? Kısaca
Geniş tanımlı işsizlik, resmî işsizlere ek olarak daha fazla çalışmak isteyen eksik istihdamdakileri ve çalışmaya hazır olup iş aramayan potansiyel işgücünü de hesaba katan göstergedir. TÜİK verilerinde 'atıl işgücü oranı' olarak yayımlanır.
Geniş tanımlı işsizlik, standart işsizlik oranının gözden kaçırabileceği iş gücü kaybını da ölçmeye çalışan bir göstergedir. Türkiye'de TÜİK bu kavramı "atıl işgücü oranı" adıyla yayımlar.
Geniş tanımlı işsizlik nedir?
Standart (dar tanımlı) işsizlik oranı, yalnızca son dönemde aktif olarak iş arayan ve işe başlamaya hazır olan kişileri işsiz sayar. Oysa çalışmak isteyip bu tanıma girmeyen kişiler de vardır. Geniş tanım bu grupları da ekler:
- İşsizler: İş arayan ve işe başlamaya hazır olanlar
- Zamana bağlı eksik istihdam: Kısmi zamanlı çalışan ama daha fazla çalışmak isteyen ve buna hazır olanlar
- Potansiyel işgücü: Çalışmaya hazır olduğu hâlde iş aramayanlar (örneğin iş bulma umudunu yitirenler) ile iş arayıp kısa sürede işe başlayamayacak olanlar
Dar tanımdan farkı
Varsayımsal bir örnek: Bir ülkede işsizlik oranı yüzde 8 olsun. Kısmi zamanlı çalışıp daha fazla çalışmak isteyenler ve iş aramaktan vazgeçenler eklendiğinde atıl işgücü oranı bunun birkaç katına çıkabilir. Bu fark, iş piyasasındaki gerçek boşluğun manşet işsizlik rakamından daha büyük olduğunu gösterir.
Özellikle ekonomik zorluk dönemlerinde bazı kişiler iş aramayı bıraktığı için dar tanımlı işsizlik düşük görünebilir; geniş tanım bu "gizlenen" işsizliği görünür kılar. Benzer bir kavram için gizli işsizlik maddesine bakabilirsin.
Neden takip edilir?
Geniş tanımlı işsizlik, işgücü piyasasındaki toplam atıl kapasiteyi gösterir ve ücret baskısı, gelir ve refah değerlendirmelerinde daha kapsamlı bir tablo sunar. Resmî işsizlik verileriyle birlikte okunmalıdır. Güncel değerleri TÜİK'in işgücü istatistikleri bülteninden takip edebilirsin.
Sıkça Sorulan Sorular
Atıl işgücü oranı ile işsizlik oranı arasındaki fark nedir?
İşsizlik oranı yalnızca aktif iş arayıp işe başlamaya hazır olanları kapsar. Atıl işgücü oranı buna eksik istihdamdakileri ve potansiyel işgücünü de ekler; bu yüzden genellikle çok daha yüksektir.
Umudunu kaybetmiş işsizler hangi gruba girer?
İş bulma umudunu yitirdiği için iş aramayan ama çalışmaya hazır olan kişiler resmî işsiz sayılmaz. Bunlar potansiyel işgücü içinde yer alır ve geniş tanımlı işsizlik hesabına dahil edilir.