İçeriğe geç
parazade
Kripto

Emir Defteri Nedir?

İngilizce: Order Book

Yayın: · Son güncelleme:

Emir Defteri Nedir? Kısaca

Emir defteri (order book), bir borsada belirli bir varlık için bekleyen tüm alış ve satış limit emirlerinin fiyat seviyelerine ve miktarlarına göre listelendiği, anlık güncellenen kayıttır.

Emir Defteri nedir?
İçindekiler
  1. Emir defterinin bölümleri
  2. Emir defteri neyi gösterir?
  3. Nelere dikkat etmeli?

Emir defteri, bir piyasada alıcıların ve satıcıların hangi fiyattan ne kadar işlem yapmak istediğini gösteren tablodur. Merkezi kripto borsalarında ve hisse senedi piyasalarında fiyat oluşumunun temelini oluşturur.

Emir defterinin bölümleri

  • Alış tarafı (bid): Alıcıların vermiş olduğu emirler. En yüksek alış fiyatı en üsttedir.
  • Satış tarafı (ask): Satıcıların emirleri. En düşük satış fiyatı en üsttedir.
  • Spread (makas): En iyi alış ile en iyi satış fiyatı arasındaki fark.

Varsayımsal bir örnek:

Alış fiyatı Miktar Satış fiyatı Miktar
99,8 50 100,0 30
99,7 120 100,2 80
99,5 200 100,5 150

Bu tabloda spread 0,2'dir. 30 birimden fazla piyasa emriyle alım yaparsan emrinin bir kısmı 100,2 ve üzeri fiyatlardan gerçekleşir; buna kayma (slippage) denir.

Emir defteri neyi gösterir?

  • Likidite: Fiyat seviyelerinde ne kadar emir bekliyor? Derin bir defter, büyük işlemlerin fiyatı daha az etkileyeceğini gösterir. Bu kavram piyasa derinliği olarak da bilinir.
  • Olası destek ve direnç bölgeleri: Büyük emirlerin biriktiği fiyatlar.

Nelere dikkat etmeli?

  • Defterde görünen büyük emirler gerçek olmayabilir; bazı katılımcılar emirleri işlem gerçekleşmeden iptal ederek yanıltıcı görüntü oluşturabilir.
  • Düşük hacimli varlıklarda defter sığdır ve küçük emirler bile fiyatı belirgin şekilde oynatabilir.
  • Merkeziyetsiz borsaların çoğunda emir defteri yerine otomatik piyasa yapıcı modeli kullanılır.

Sıkça Sorulan Sorular

Emir defterinde neden yalnızca limit emirler görünür?

Piyasa emirleri hemen mevcut emirlerle eşleşip gerçekleştiği için defterde beklemez. Defterde yalnızca belirli bir fiyatı bekleyen limit emirler listelenir.

Spread neden önemli?

Spread, anında alıp satmanın örtük maliyetidir. Geniş spread, işlem yaptığında daha kötü bir fiyat alacağın anlamına gelir.

İlgili terimler

Spot İşlem(Spot Trading)Spot işlem (spot trading), bir kripto paranın ya da başka bir varlığın o anki piyasa fiyatından alınıp satıldığı ve varlığın hemen alıcının hesabına geçtiği, kaldıraç kullanılmayan temel işlem türüdür.Merkezi Borsa(Centralized Exchange)Merkezi borsa (CEX), kullanıcıların kripto varlıkları bir şirket aracılığıyla alıp sattığı, emirlerin şirketin emir defterinde eşleştiği ve varlıkların çoğunlukla platformun saklamasında tutulduğu kripto alım satım platformudur.Alış Satış Farkı(Bid Ask Spread)Alış satış farkı (spread), bir varlık için piyasadaki en yüksek alış fiyatı ile en düşük satış fiyatı arasındaki farktır. Dar spread yüksek likiditeye, geniş spread düşük likiditeye işaret eder.Limit Emir(Limit Order)Limit emir, belirli bir fiyat veya daha iyisinden işlem yapılmasını isteyen emir türüdür. Alışta belirlenen fiyatın üstünde, satışta ise altında işlem yapılmaz; böylece fiyat kontrolü sağlanır.Hisse Senedi(Stock)Hisse senedi (pay), bir anonim şirketin sermayesindeki ortaklık payını temsil eden menkul kıymettir. Sahibine kârdan pay alma, genel kurulda oy kullanma ve yeni paylarda öncelik gibi haklar verir.Likidite(Liquidity)Likidite, bir varlığın değerinden önemli bir kayıp yaşanmadan hızlıca nakde çevrilebilme kolaylığıdır. Kavram; varlıklar, piyasalar ve şirketlerin kısa vadeli borç ödeme gücü için kullanılır.Piyasa Derinliği(Market Depth)Piyasa derinliği, bir varlığın emir defterinde farklı fiyat kademelerinde bekleyen alış ve satış emirlerinin miktarını gösterir. Derin piyasada büyük emirler fiyatı fazla oynatmadan gerçekleşebilir.Otomatik Piyasa Yapıcı(Automated Market Maker)Otomatik piyasa yapıcı (AMM), merkeziyetsiz borsalarda alıcı ve satıcıyı emir defteriyle eşleştirmek yerine likidite havuzundaki token oranlarına göre fiyatı matematiksel bir formülle belirleyen akıllı sözleşme modelidir.