İçeriğe geç
parazade
Kripto

BIP Nedir?

İngilizce: Bitcoin Improvement Proposal

Yayın: · Son güncelleme:

BIP Nedir? Kısaca

BIP (Bitcoin Improvement Proposal), Bitcoin protokolüne, yazılımına ya da ilgili standartlara değişiklik önermek için kullanılan teknik tasarım belgesidir. SegWit, Taproot ve cüzdan kurtarma ifadeleri BIP'lerle tanımlanmıştır.

BIP nedir?
İçindekiler
  1. BIP nedir?
  2. Bilinen BIP örnekleri
  3. Nelere dikkat etmeli?

BIP, "Bitcoin Improvement Proposal" yani Bitcoin İyileştirme Önerisi'nin kısaltmasıdır. Bitcoin'de yapılmak istenen bir değişikliği, yeni bir standardı ya da süreci ayrıntılı biçimde açıklayan belgedir.

BIP nedir?

Bitcoin merkezi bir yönetime sahip değildir. Bir değişiklik önermek isteyen geliştirici, BIP yazarak fikrini teknik gerekçeleriyle topluluğa sunar. Öneri herkese açık olarak tartışılır. Protokol kurallarını değiştiren öneriler için yalnız geliştiricilerin değil, düğüm çalıştıranların ve madencilerin de büyük ölçüde desteği gerekir. BIP süreci 2011'de tanımlanmış ve daha sonra Ethereum'un EIP sistemine de ilham vermiştir.

Bilinen BIP örnekleri

BIP Ne getirdi?
BIP-32 Tek bir anahtardan çok sayıda adres türeten hiyerarşik cüzdanlar
BIP-39 12 ya da 24 kelimelik kurtarma ifadesi standardı
BIP-141 SegWit güncellemesi
BIP-340/341/342 Taproot ve Schnorr imzaları

Cüzdanında gördüğün kurtarma ifadesi büyük olasılıkla BIP-39 standardına dayanır.

Nelere dikkat etmeli?

Bir BIP numarasının olması, önerinin Bitcoin'e eklendiği anlamına gelmez; birçok öneri hiç etkinleştirilmez. Protokol değişiklikleri genellikle yıllar süren tartışmalarla ve soft fork yoluyla uygulanır. "Yeni BIP geliyor, fiyat artacak" gibi yorumlar spekülasyondur. Kurtarma ifadeni bir BIP'i "test etmek" ya da "cüzdanını güncellemek" bahanesiyle isteyen hiçbir kişiye ya da siteye verme; bu yaygın bir dolandırıcılık yöntemidir.

Sıkça Sorulan Sorular

BIP ile EIP aynı şey mi?

Amaçları benzerdir ama farklı ağlar içindir. BIP Bitcoin'e, EIP ise Ethereum'a yönelik iyileştirme önerilerini ifade eder.

BIP-39 kurtarma ifadesi her cüzdanda çalışır mı?

BIP-39'u destekleyen cüzdanların çoğunda aynı ifade kullanılabilir. Ancak adres türetme yolları farklı olabileceği için bakiyeyi görmek ek ayar gerektirebilir; ifadeyi yalnız güvendiğin resmî cüzdan yazılımına gir.

İlgili terimler

BitcoinBitcoin (BTC), 2009'da Satoshi Nakamoto takma adlı kişi ya da grup tarafından başlatılan, merkezi bir otoriteye bağlı olmadan iş ispatı ile çalışan ve toplam arzı 21 milyonla sınırlı olan ilk kripto paradır.EIP(Ethereum Improvement Proposal)EIP (Ethereum Improvement Proposal), Ethereum'a yeni özellik, standart ya da süreç değişikliği önermek için kullanılan, belirli bir şablona göre yazılmış teknik tasarım belgesidir. Topluluk tartışmasından sonra benimsenebilir.SegWit(Segregated Witness)SegWit (Segregated Witness), 2017'de etkinleştirilen ve Bitcoin işlemlerindeki imza verisini ana işlem verisinden ayıran bir soft fork güncellemesidir. İşlem şekil değiştirme sorununu çözdü ve blok kapasitesini artırdı.TaprootTaproot, Kasım 2021'de etkinleştirilen ve Bitcoin'e Schnorr imzalarını ve daha esnek harcama koşullarını getiren soft fork güncellemesidir. Karmaşık işlemleri daha verimli ve daha gizli hâle getirmeyi amaçlar.Kurtarma İfadesi(Seed Phrase)Kurtarma ifadesi (seed phrase), kripto cüzdanın tüm özel anahtarlarını yeniden üretmeye yarayan, genellikle 12 ya da 24 kelimeden oluşan yedektir; bu kelimeleri bilen herkes cüzdandaki tüm varlıklara erişebilir.Soft ForkSoft fork, blokzincir kurallarının sıkılaştırıldığı ve geriye uyumlu olan protokol değişikliğidir; güncellenmemiş düğümler yeni kurallara uygun blokları hâlâ geçerli kabul ettiği için zincir genellikle bölünmez.