Bileşik Faiz Nedir?
İngilizce: Compound Interest
Yayın: · Son güncelleme:
Bileşik Faiz Nedir? Kısaca
Bileşik faiz, her dönem kazanılan faizin ana paraya eklenmesi ve sonraki dönemin faizinin bu büyüyen toplam üzerinden hesaplanmasıdır. Halk arasında "faizin faizi" olarak da bilinir.
İçindekiler
Bileşik faiz, faiz gelirinin ana paraya eklenerek bir sonraki dönemde onunla birlikte yeniden faiz kazandığı hesaplama yöntemidir. Böylece para yalnızca ilk yatırılan tutar üzerinden değil, birikmiş faizler üzerinden de büyür.
Bileşik faiz nasıl hesaplanır?
Temel formül şöyledir:
Gelecek değer = Ana para × (1 + r)ⁿ
Burada r dönem başına faiz oranını, n ise dönem sayısını gösterir. Faiz yıl içinde birden fazla kez işletiliyorsa yıllık oran dönem sayısına bölünür ve dönem sayısı buna göre artırılır.
Örnek: Basit ve bileşik faiz karşılaştırması
Varsayımsal olarak 10.000 TL'yi yıllık yüzde 20 faizle 3 yıl değerlendirdiğini düşünelim (vergi hariç):
| Yıl | Basit faiz | Bileşik faiz |
|---|---|---|
| 1 | 12.000 TL | 12.000 TL |
| 2 | 14.000 TL | 14.400 TL |
| 3 | 16.000 TL | 17.280 TL |
Aradaki fark ilk yıllarda küçükken vade uzadıkça hızla büyür.
Bileşik faiz nerede karşına çıkar?
- Birikim tarafında: Vadeli mevduatı vade sonunda faiziyle birlikte yenilemek, uzun vadeli yatırımlarda getirinin yeniden değerlendirilmesi.
- Borç tarafında: Ödenmeyen kredi kartı borçlarında faizin birikmesi, borcun beklenenden hızlı büyümesine yol açabilir.
Nelere dikkat etmeli?
Bileşik faizin gücü zamandan gelir; erken başlamak ve düzenli birikim yapmak sonucu belirgin biçimde etkiler. Aynı etkinin borçlarda aleyhine çalışabileceğini unutma: Ödenmeyen borç da bileşik olarak büyüyebilir. Hesaplamalarında vergi kesintilerini ve enflasyonu da dikkate almalısın.
Sıkça Sorulan Sorular
Bileşik faiz ile basit faiz arasındaki fark nedir?
Basit faizde faiz yalnızca ilk ana para üzerinden hesaplanır. Bileşik faizde ise her dönem kazanılan faiz ana paraya eklenir ve sonraki faiz bu toplam üzerinden işler.
Faizin yıl içinde daha sık işlemesi neyi değiştirir?
Aynı yıllık oranda faiz ne kadar sık ana paraya eklenirse, yıl sonundaki toplam getiri o kadar artar. Bu nedenle aylık ya da daha kısa vadeli yenilemeler, yıllık tek seferlik işletmeye göre biraz daha yüksek sonuç verebilir.