İçeriğe geç
parazade
Siber Güvenlik & Dolandırıcılık

Bağış Dolandırıcılığı Nedir?

İngilizce: Charity Scam

Yayın: · Son güncelleme:

Bağış Dolandırıcılığı Nedir? Kısaca

Bağış dolandırıcılığı, deprem, hastalık ya da ihtiyaç sahibi bir aile gibi duygusal bir konu üzerinden sahte yardım kampanyası düzenleyip toplanan paranın dolandırıcının hesabına gitmesidir.

Bağış Dolandırıcılığı nedir?
İçindekiler
  1. Bağış dolandırıcılığı nedir?
  2. Sahte yardım kampanyası nasıl tanınır?
  3. Güvenli bağış için ne yapmalı?

Bağış dolandırıcılığı nedir?

Bağış dolandırıcılığı, gerçekte yardım ulaştırmayan sahte bir kampanya için para toplanmasıdır. Afetlerden hemen sonra, bayram dönemlerinde ve tedavi masrafı gerektiren hastalık hikâyelerinde sık görülür. Dolandırıcı, insanların yardım etme isteğini ve aciliyet duygusunu kullanır.

Kampanya bazen gerçek bir derneğin adını ve logosunu taklit eder. Bazen de bir başkasının fotoğrafları kullanılarak tamamen uydurma bir hikâye kurulur.

Sahte yardım kampanyası nasıl tanınır?

Bağış kişisel bir IBAN'a ya da kripto cüzdanına isteniyorsa dikkatli olun. Hikâye çok acil ve ayrıntısızsa, kampanyayı yürüten kurumun adı ve adresi belirsizse şüphelenmek için yeterli neden vardır.

Örneğin bir afetten sonra "çadır almak için şu hesaba 500 TL gönderin" diyen ve hesap sahibi bir şahıs olan paylaşım, resmî bir yardım kanalı değildir. Türkiye'de kamuya açık yardım toplama, 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu çerçevesinde kural olarak izne bağlıdır. Ayrıntıları ilgili resmî kurumların sayfalarından kontrol edin.

Güvenli bağış için ne yapmalı?

Bağışı doğrudan kurumun resmî web sitesinden ya da bilinen banka hesabından yapın. Sosyal medyada gördüğünüz bağlantıya tıklamak yerine adresi kendiniz yazın. Dekontunuzu saklayın.

Şüpheli bir kampanya görürseniz platforma bildirin, para gönderdiyseniz bankanızı arayıp kolluğa başvurun. Dolandırıcılık bildirimi maddesinde başvuru yollarını bulabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Bir derneğin gerçek olduğunu nasıl anlarım?

Kurumun resmî web sitesini, adresini ve iletişim bilgilerini kontrol edin. Dernek ve vakıflarla ilgili kayıtları ilgili kamu kurumlarının resmî sayfalarından sorgulayabilirsiniz.

Bireysel IBAN'a bağış yapmak riskli mi?

Evet, paranın nereye gittiğini doğrulamak zordur ve itiraz imkânı sınırlıdır. Mümkünse bağışı resmî kurum hesaplarına yapın.

İlgili terimler

IBAN Dolandırıcılığı(IBAN Fraud)IBAN dolandırıcılığı, mağdurun parasını dolandırıcıya ait ya da kiralanmış bir banka hesabına göndermeye ikna edildiği, ayrıca kişilerin banka hesaplarını para karşılığında dolandırıcılara kullandırmaya teşvik edildiği dolandırıcılık türüdür.Sahte Kampanya(Fake Promotion)Sahte kampanya, tanınmış bir marka ya da kurum adına düzenleniyormuş gibi gösterilen, ancak kişisel bilgi, kart bilgisi veya para toplamak amacıyla hazırlanmış uydurma indirim, hediye ya da çekiliş duyurusudur.Sosyal Mühendislik(Social Engineering)Sosyal mühendislik (Social Engineering), teknik bir açık yerine insan psikolojisini kullanarak kişileri şifre, para ya da bilgi vermeye ikna etme yöntemidir. Oltalama, telefonla dolandırıcılık ve sahte kimlikle güven kazanma en yaygın biçimleridir.Sahte Web Sitesi(Fake Website)Sahte web sitesi, bir bankanın, mağazanın ya da kamu kurumunun resmî sitesini taklit ederek ziyaretçilerden kart, şifre ya da kişisel bilgi toplamak veya ödeme almak için kurulan dolandırıcılık sayfasıdır.Bağış(Donation)Bağış, bir kişinin ya da kurumun para, mal veya hakkını karşılık beklemeden başka bir kişiye ya da kuruluşa devretmesidir. Hukukta bağışlama sözleşmesiyle düzenlenir; vergi mevzuatında da belirli bağışlar için indirim ve yükümlülükler bulunur.IBANIBAN (Uluslararası Banka Hesap Numarası), bir banka hesabını ulusal ve uluslararası para transferlerinde tek ve standart biçimde tanımlayan numaradır. Türkiye'de TR ile başlar ve 26 karakterden oluşur.Dolandırıcılık Bildirimi(Fraud Reporting)Dolandırıcılık bildirimi, bir dolandırıcılık girişimini ya da yaşanan kaybı bankaya, ilgili platforma, kolluğa veya savcılığa haber vererek işlemi durdurma ve yasal süreci başlatma adımıdır.