İçeriğe geç
parazade

Azınlık Payları Nedir?

İngilizce: Minority Interest

Yayın: · Son güncelleme:

Azınlık Payları Nedir? Kısaca

Azınlık payları (kontrol gücü olmayan paylar), konsolide finansal tablolarda bağlı ortaklıkların ana şirket dışındaki ortaklarına ait özkaynak ve kâr kısmıdır. Güncel standartlarda kontrol gücü olmayan paylar olarak adlandırılır.

Azınlık Payları nedir?
İçindekiler
  1. Azınlık payları nedir, nasıl oluşur?
  2. Örnek
  3. Analizde neden önemlidir?

Azınlık payları, İngilizce minority interest ya da güncel standart diliyle non-controlling interest, bir ana şirketin kontrol ettiği ama tamamına sahip olmadığı bağlı ortaklıklarında diğer ortaklara düşen payı gösterir. Türkiye'de finansal tablolarda "kontrol gücü olmayan paylar" adıyla yer alır.

Azınlık payları nedir, nasıl oluşur?

Ana şirket bir bağlı ortaklığı kontrol ettiğinde, onun tüm varlık, borç, gelir ve giderlerini yüzde 100 olarak kendi konsolide tablolarına ekler. Ancak ortaklığın örneğin yüzde 40'ı başka yatırımcılara aitse, bu yatırımcıların hakkı iki yerde ayrıca gösterilir:

  • Bilançoda: Özkaynaklar içinde ayrı bir satır olarak
  • Gelir tablosunda: Net kârın kontrol gücü olmayan paylara düşen kısmı olarak

Kalan kısım ana ortaklık payı olarak raporlanır.

Örnek

Varsayımsal bir holding, bağlı ortaklığının yüzde 60'ına sahip olsun. Bağlı ortaklığın özkaynağı 500 milyon TL ise konsolide bilançoda 200 milyon TL kontrol gücü olmayan pay olarak görünür.

Analizde neden önemlidir?

  • Firma değeri hesabı: Konsolide FAVÖK bağlı ortaklığın tamamını içerdiği için, firma değeri hesaplanırken kontrol gücü olmayan paylar piyasa değerine eklenmelidir; aksi hâlde FD/FAVÖK olduğundan düşük çıkar.
  • Kârlılık oranları: Hisse başına kâr ve özsermaye kârlılığı hesaplarında azınlık payları hariç tutulmalıdır.
  • Holding analizi: Kontrol gücü olmayan payların yüksek olması, konsolide büyüklüklerin hissedara ait değerden çok daha büyük göründüğü anlamına gelir.

"Azınlık hissedar" kavramıyla karıştırılmamalıdır; o, borsadaki bir şirketin kontrolü olmayan küçük ortaklarını anlatır.

Sıkça Sorulan Sorular

Azınlık payları borç mudur?

Hayır. Kontrol gücü olmayan paylar özkaynak içinde gösterilir; ancak ana şirket hissedarlarına değil, bağlı ortaklıkların diğer ortaklarına aittir.

Azınlık payları neden firma değerine eklenir?

Konsolide FAVÖK ve satışlar bağlı ortaklıkların tamamını içerir. Paydaki değerin de bu bütünü yansıtması için diğer ortaklara ait değerin firma değerine eklenmesi gerekir.

İlgili terimler

Ana Ortaklık Payı(Attributable to Parent Company)Ana ortaklık payı, konsolide finansal tablolarda net kârın ya da özkaynağın, bağlı ortaklıkların diğer ortaklarına ait kısım düşüldükten sonra ana şirketin hissedarlarına düşen bölümüdür.Firma Değeri(Enterprise Value)Firma değeri (FD), bir şirketin piyasa değerine net borcunun (ve varsa azınlık paylarının) eklenmesiyle bulunan, şirketin tamamını borçlarıyla birlikte satın almanın teorik maliyetini gösteren değerdir.Azınlık Hissedar(Minority Shareholder)Azınlık hissedar, bir şirkette yönetim kontrolünü sağlayacak kadar paya sahip olmayan, dolayısıyla genel kurul kararlarında belirleyici olamayan pay sahibidir. Borsada hisse alan bireysel yatırımcıların çoğu azınlık hissedardır.Holding İskontosu(Holding Discount)Holding iskontosu, bir holdingin borsadaki piyasa değerinin, sahip olduğu iştiraklerin ve diğer varlıklarının toplam değerinden (net aktif değerinden) ne kadar düşük olduğunu gösteren orandır.FAVÖK(EBITDA)FAVÖK (faiz, amortisman ve vergi öncesi kâr), bir şirketin finansman, vergi ve amortisman etkileri dışarıda bırakıldığında ana faaliyetlerinden ne kadar kâr ürettiğini gösteren ölçüttür. İngilizcede EBITDA denir.Hissedar(Shareholder)Hissedar, bir anonim şirketin payına (hisse senedine) sahip olan gerçek ya da tüzel kişidir. Pay sahibi olarak da anılır; sahip olduğu pay oranında şirketin kârına ortak olur ve genel kurulda oy kullanabilir.