İçeriğe geç
parazade
Borsa

Sorumlu Yatırım Nedir?

İngilizce: Responsible Investing

Yayın: · Son güncelleme:

Sorumlu Yatırım Nedir? Kısaca

Sorumlu yatırım, çevresel, sosyal ve kurumsal yönetişim faktörlerini yatırım kararlarına ve pay sahipliği uygulamalarına dahil ederek hem riski yönetmeyi hem de uzun vadeli değer yaratmayı amaçlayan yaklaşımdır.

Sorumlu Yatırım nedir?
İçindekiler
  1. Sorumlu yatırım nedir, hangi yöntemleri kullanır?
  2. Sürdürülebilir yatırım ve ESG ile ilişkisi
  3. Nelere dikkat etmeli?

Sorumlu yatırım, yatırım kararı verirken finansal analizin yanına çevresel, sosyal ve yönetişim (ESG) konularını da ekleyen; yatırımcıyı aynı zamanda aktif bir pay sahibi olmaya teşvik eden genel bir çerçevedir. Sürdürülebilir yatırım, ESG yatırımı ve etki yatırımı gibi yaklaşımlar bu şemsiyenin altında değerlendirilir.

Sorumlu yatırım nedir, hangi yöntemleri kullanır?

  • Dışlama (negatif tarama): Belirli faaliyet alanlarındaki şirketlerin portföye alınmaması.
  • Pozitif tarama: Sektöründe ESG performansı güçlü şirketlerin tercih edilmesi.
  • ESG entegrasyonu: ESG risklerinin değerleme ve risk analizine eklenmesi.
  • Aktif sahiplik: Şirket yönetimiyle diyalog kurmak ve genel kurullarda oy hakkı kullanmak.
  • Tematik ve etki yatırımı: Belirli çözümlere ya da ölçülebilir etkiye odaklanmak.

Uluslararası düzeyde Birleşmiş Milletler destekli Sorumlu Yatırım İlkeleri (PRI), kurumsal yatırımcıların bu yaklaşımı benimsemesi için gönüllü bir çerçeve sunar.

Sürdürülebilir yatırım ve ESG ile ilişkisi

Terimler çoğu zaman birbirinin yerine kullanılsa da sorumlu yatırım en geniş olanıdır; yatırım sürecinin tamamını ve pay sahibi davranışını kapsar. ESG yatırımı ise ölçüm ve değerlendirme tarafına odaklanır.

Nelere dikkat etmeli?

  • "Sorumlu" etiketi her üründe aynı anlama gelmez; fonun izahnamesindeki yöntemi oku.
  • Dışlamalar çeşitlendirmeyi azaltabilir ve getiriyi etkileyebilir.
  • Pazarlama ile uygulama arasındaki farka, yani yeşil aklama riskine dikkat et.
  • Sorumlu yatırım da piyasa riski taşır; getiri garantisi yoktur.

Sıkça Sorulan Sorular

Sorumlu yatırım ile etik yatırım aynı şey mi?

Benzerdir ama aynı değildir. Etik yatırım daha çok kişisel değerlere göre dışlamaya odaklanır; sorumlu yatırım ise ESG risklerini finansal analize dahil etmeyi ve aktif pay sahipliğini de kapsar.

Sorumlu yatırım ilkeleri (PRI) zorunlu mudur?

Hayır. PRI, kurumsal yatırımcıların gönüllü olarak imzaladığı bir ilkeler bütünüdür. İmzacılar bu ilkeleri uygulama ve raporlama taahhüdünde bulunur.

İlgili terimler

ESG Yatırımı(ESG Investing)ESG yatırımı, şirketleri finansal verilerin yanında çevresel (Environmental), sosyal (Social) ve kurumsal yönetişim (Governance) kriterlerine göre de değerlendirerek yatırım kararı verme yaklaşımıdır.Sürdürülebilir Yatırım(Sustainable Investing)Sürdürülebilir yatırım, finansal getiriyi hedeflerken çevresel, sosyal ve yönetişim etkilerini de karar sürecine dahil eden; uzun vadede topluma ve doğaya zarar vermeyen faaliyetleri öne çıkaran yatırım yaklaşımıdır.Etki Yatırımı(Impact Investing)Etki yatırımı, finansal getiri beklentisinin yanında ölçülebilir ve olumlu bir sosyal ya da çevresel etki yaratmayı bilinçli olarak hedefleyen yatırımlardır. Etki, yatırımın baştan belirlenen amacıdır.Aktivist Yatırımcı(Activist Investor)Aktivist yatırımcı, bir şirkette pay edinerek yönetimin strateji, sermaye dağıtımı, yönetim kurulu yapısı ya da kurumsal yönetim gibi konularda değişiklik yapmasını isteyen ve bunun için baskı kuran yatırımcıdır.Oy Hakkı(Voting Right)Oy hakkı, bir anonim şirketin pay sahibinin genel kurul toplantılarında gündemdeki konular hakkında, sahip olduğu paylar oranında oy kullanarak şirket kararlarına katılma hakkıdır. Kural olarak her pay en az bir oy hakkı verir.Halka Arz Getirisi(IPO Return)Halka arz getirisi, halka arzda belirlenen fiyattan alınan payların, borsada işlem görmeye başladıktan sonraki fiyatına göre sağladığı yüzde kazanç ya da kayıptır; genellikle ilk işlem günü ve belirli dönemler için hesaplanır.