Şelale Modeli Nedir?
İngilizce: Waterfall Model
Yayın: · Son güncelleme:
Şelale Modeli Nedir? Kısaca
Şelale modeli (waterfall), yazılım geliştirme aşamalarının gereksinim, tasarım, kodlama, test ve bakım sırasıyla, her aşama bitmeden bir sonrakine geçilmeden yürütüldüğü doğrusal proje yönetim modelidir.

Şelale modeli nedir?
Şelale modeli, adını suyun yukarıdan aşağıya tek yönde akmasından alır. Proje aşamaları bir merdiven gibi sıralanır ve her basamak tamamlanıp onaylanmadan alttakine inilmez. Kavram çoğunlukla Winston Royce'un 1970 tarihli makalesine dayandırılır; ilginç biçimde Royce bu katı sıralı yapının risklerine de dikkat çekmişti.
Tipik aşamalar şunlardır: gereksinimlerin belirlenmesi, sistem tasarımı, kodlama, test, kurulum ve bakım. Her aşamanın sonunda yazılı bir belge teslim edilir.
Hangi projelere uygundur?
Gereksinimlerin baştan net olduğu ve sonradan pek değişmeyeceği projelerde iyi çalışır. Örneğin bir hastanenin cihaz yazılımı ya da yasal düzenlemeye göre hazırlanan bir raporlama sistemi düşünün. Bu tür işlerde her adımın belgelenmesi denetim için de gereklidir.
Sabit bütçe ve sabit teslim tarihiyle yapılan ihale işlerinde de sık tercih edilir. Müşteri, sözleşmeye eklenen gereksinim belgesini imzalar ve ekip bu belgeye göre çalışır.
Zayıf yanları neler?
En büyük sorun geç geri bildirimdir. Kullanıcı yazılımı ancak test aşamasında, belki aylar sonra görür. Bu noktada "aslında başka bir şey istiyorduk" denirse geri dönmek pahalıdır.
Örneğin sekiz aylık bir projede yedinci ayda fark edilen bir tasarım hatası, tasarım, kod ve test aşamalarının yeniden yapılmasını gerektirebilir. Bu yüzden belirsizliği yüksek projelerde çevik yazılım geliştirme tercih edilir. Proje seçiminden önce gereksinimlerin ne kadar kesin olduğunu dürüstçe değerlendirmek, doğru modeli seçmenin ilk adımıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Şelale modeli hâlâ kullanılıyor mu?
Evet. Özellikle kamu ihaleleri, savunma, sağlık cihazları ve inşaat gibi belgelendirmenin zorunlu olduğu alanlarda kullanılmaya devam ediyor.
Şelale modeli ile çevik arasındaki temel fark nedir?
Şelalede aşamalar bir kez ve sırayla yapılır, ürün en sonda teslim edilir. Çevikte ise kısa döngülerle çalışan parçalar sık sık teslim edilir ve geri bildirimle yön değiştirilir.