İçeriğe geç
parazade
Kripto

Scrypt Nedir?

Yayın: · Son güncelleme:

Scrypt Nedir? Kısaca

Scrypt, hesaplama sırasında yüksek miktarda bellek kullanmayı gerektiren, bu yüzden özel donanımlarla hızlandırılması zorlaştırılmış bir anahtar türetme ve hash algoritmasıdır. Bazı kripto paralarda madencilik için kullanılır.

Scrypt nedir?
İçindekiler
  1. Scrypt nedir?
  2. SHA-256 ile farkı
  3. ASIC tartışması
  4. Nelere dikkat etmeli?

Scrypt, kriptograf Colin Percival tarafından 2009'da tasarlanmış bir anahtar türetme fonksiyonudur. İlk amacı parolaları kaba kuvvet saldırılarına karşı korumaktı. Daha sonra bazı kripto paralar tarafından iş ispatı algoritması olarak benimsendi.

Scrypt nedir?

Scrypt'in ayırt edici özelliği "bellek yoğun" (memory-hard) olmasıdır. Bir hesaplamayı yapabilmek için yalnızca işlem gücü değil, büyük miktarda bellek de gerekir. Bu, çok sayıda paralel hesaplamayı ucuza yapan özel çiplerin avantajını azaltmak için tasarlanmıştır.

SHA-256 ile farkı

Özellik SHA-256 Scrypt
Temel kaynak İşlem gücü İşlem gücü ve bellek
İlk amaç Genel hash Parola koruma
Bilinen kullanım Bitcoin Litecoin ve bazı diğer ağlar

Scrypt'in kripto dünyasındaki en bilinen kullanıcısı Litecoin'dir.

ASIC tartışması

Scrypt'i madencilikte kullanan projelerin başlangıçtaki hedeflerinden biri, madenciliği sıradan bilgisayarlarla yapılabilir tutmak ve ASIC adı verilen özel cihazların hâkimiyetini önlemekti. Ancak zamanla Scrypt için de ASIC'ler geliştirildi. Bugün Scrypt tabanlı ağlarda madencilik de büyük ölçüde özel donanımlarla yapılmaktadır.

Nelere dikkat etmeli?

Scrypt tabanlı madencilik de elektrik maliyeti, donanım yatırımı ve fiyat dalgalanmaları gibi önemli riskler taşır. Ev bilgisayarıyla kazanç vaat eden programlar ya da "bulut madencilik" teklifleri çoğu zaman gerçekçi değildir ve dolandırıcılık amacı taşıyabilir. Ayrıca bilgisayarının izinsiz madencilik için kullanılmasına (cryptojacking) karşı güvenlik yazılımlarını güncel tut.

Sıkça Sorulan Sorular

Scrypt neden bellek kullanıyor?

Bellek ihtiyacı, hesaplamayı paralel çalışan çok sayıda ucuz çiple hızlandırmayı zorlaştırır. Böylece saldırganların ya da büyük donanım sahiplerinin avantajı azaltılmaya çalışılır.

Scrypt ile madencilik hâlâ bilgisayarla yapılabilir mi?

Teknik olarak mümkün olsa da ASIC'lerin hâkim olduğu ağlarda sıradan bilgisayarla madencilik genellikle elektrik maliyetini bile karşılamaz.

İlgili terimler

SHA-256SHA-256, her boyuttaki veriden 256 bitlik sabit uzunlukta bir özet (hash) üreten kriptografik hash fonksiyonudur. Bitcoin'de madencilik, blokların birbirine bağlanması ve adres üretimi gibi işlerde kullanılır.Hash Fonksiyonu(Hash Function)Hash fonksiyonu, her uzunluktaki veriyi sabit uzunlukta, benzersize yakın bir özet değere dönüştüren matematiksel işlemdir; blokzincirde blokları birbirine bağlamak, veriyi doğrulamak ve madencilik yapmak için kullanılır.Kripto Madenciliği(Crypto Mining)Kripto madenciliği, iş ispatı kullanan blokzincirlerde madencilerin işlem gücü harcayarak yeni bloklar ürettiği ve karşılığında blok ödülü ile işlem ücretleri kazandığı, aynı zamanda ağın güvenliğini sağlayan süreçtir.CryptojackingCryptojacking, saldırganların bir kişinin ya da kurumun bilgisayar, telefon veya sunucu kaynaklarını izinsiz olarak kripto para madenciliği için kullanmasıdır. Cihazı yavaşlatır, enerji tüketimini artırır ve donanıma zarar verebilir.İş İspatı(Proof of Work)İş ispatı (Proof of Work), madencilerin hesaplama gücü harcayarak zor bir matematiksel bulmacayı çözdüğü ve çözümü ilk bulanın yeni bloğu ekleme hakkı kazandığı, Bitcoin'in kullandığı konsensüs mekanizmasıdır.BitcoinBitcoin (BTC), 2009'da Satoshi Nakamoto takma adlı kişi ya da grup tarafından başlatılan, merkezi bir otoriteye bağlı olmadan iş ispatı ile çalışan ve toplam arzı 21 milyonla sınırlı olan ilk kripto paradır.