İçeriğe geç
parazade
Finans

Satılan Malın Maliyeti Nedir?

İngilizce: Cost of Goods Sold

Yayın: · Son güncelleme:

Satılan Malın Maliyeti Nedir? Kısaca

Satılan malın maliyeti (SMM), bir dönemde satılan ürünlerin işletmeye olan maliyetidir; ticari işletmelerde dönem başı stok ile dönem içi alışların toplamından dönem sonu stokun çıkarılmasıyla bulunur ve brüt kârın hesaplanmasında kullanılır.

Satılan Malın Maliyeti nedir?
İçindekiler
  1. Satılan malın maliyeti nedir?
  2. Nasıl hesaplanır?
  3. SMM'yi neler etkiler?
  4. Nelere dikkat etmeli?

Satılan malın maliyeti (SMM), işletmenin bir dönem içinde sattığı malları elde etmek ya da üretmek için katlandığı maliyettir. Satış gelirinden SMM düşüldüğünde brüt kâr bulunur. Bu yüzden gelir tablosunun en önemli kalemlerinden biridir.

Satılan malın maliyeti nedir?

Ticari işletmelerde SMM, satılan ticari malların alış maliyetidir. Üretim işletmelerinde ise ham madde, işçilik ve genel üretim giderlerini kapsayan üretim maliyetidir. Tekdüzen Hesap Planı'nda şu hesaplarda izlenir:

  • 620 Satılan Mamuller Maliyeti
  • 621 Satılan Ticari Mallar Maliyeti
  • 622 Satılan Hizmet Maliyeti

Nasıl hesaplanır?

Ticari işletmeler için temel formül:

SMM = Dönem başı stok + Dönem içi alışlar − Dönem sonu stok

Varsayımsal bir örnek:

Kalem Tutar
Dönem başı stok 200.000 TL
Dönem içi alışlar 800.000 TL
Dönem sonu stok 150.000 TL
SMM 850.000 TL

Aynı dönemde satışlar 1.200.000 TL ise brüt kâr 350.000 TL olur.

SMM'yi neler etkiler?

  • Seçilen stok değerleme yöntemi (FIFO, ağırlıklı ortalama)
  • Dönem sonu sayımın doğruluğu
  • Alış iskontoları, iadeler ve nakliye giderleri
  • Stok değer düşüklükleri

Nelere dikkat etmeli?

Dönem sonu stok yanlış sayılırsa SMM ve kâr da yanlış çıkar: stok fazla gösterilirse kâr şişer, eksik gösterilirse kâr düşer. Brüt kâr marjındaki ani değişimler, SMM hesabında bir sorun olup olmadığını kontrol etmek için iyi bir işarettir.

Sıkça Sorulan Sorular

Satılan malın maliyeti gider midir?

Evet, gelir tablosunda satışların hemen altında yer alan bir maliyet kalemidir. Satışlardan düşülerek brüt kâr bulunur.

Hizmet işletmelerinde SMM olur mu?

Hizmet işletmelerinde benzer kavram satılan hizmet maliyetidir. Hizmeti sunmak için doğrudan katlanılan personel ve malzeme giderlerini kapsar.

İlgili terimler

Brüt Kâr(Gross Profit)Brüt kâr, bir işletmenin satış gelirlerinden (hasılattan) satılan mal ya da hizmetin doğrudan maliyeti düşüldükten sonra kalan tutardır. Faaliyet giderleri, faiz ve vergi öncesi ilk kârlılık düzeyidir.Stok Değerleme(Inventory Valuation)Stok değerleme, bir işletmenin dönem sonunda elindeki stokların hangi tutarla bilançoya yazılacağını ve satılan malların maliyetinin nasıl hesaplanacağını belirleyen muhasebe işlemidir; FIFO ve ağırlıklı ortalama maliyet en yaygın yöntemlerdir.Gelir Tablosu(Income Statement)Gelir tablosu, bir işletmenin belirli bir dönemdeki gelirlerini, giderlerini ve bunların sonucunda oluşan kâr ya da zararı gösteren finansal tablodur. Kâr-zarar tablosu olarak da bilinir.Kâr Marjı(Profit Margin)Kâr marjı, bir işletmenin satışlarından (hasılatından) ne kadarının kâr olarak kaldığını yüzde olarak gösteren orandır. Brüt, faaliyet ve net kâr marjı olarak farklı düzeylerde hesaplanır.Tekdüzen Hesap Planı(Uniform Chart of Accounts)Tekdüzen Hesap Planı, Türkiye'de işletmelerin muhasebe kayıtlarını aynı hesap adları ve numaralarıyla tutmasını sağlayan, Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği ile belirlenmiş standart hesap listesidir.Stok(Inventory)Stok, bir işletmenin satmak, üretimde kullanmak ya da hizmet sunarken tüketmek amacıyla elinde tuttuğu ham madde, yarı mamul, mamul ve ticari mallardır; bilançoda dönen varlıklar arasında gösterilir.