İçeriğe geç
parazade

Piyasa Yapıcı Nedir?

İngilizce: Market Maker

Yayın: · Son güncelleme:

Piyasa Yapıcı Nedir? Kısaca

Piyasa yapıcı, bir menkul kıymette aynı anda hem alış hem satış fiyatı ve miktarı vererek sürekli işlem yapılabilmesini sağlayan, bu görevi borsa ile yaptığı anlaşma kapsamında üstlenen yetkili aracı kurum ya da bankadır.

Piyasa Yapıcı nedir?
İçindekiler
  1. Piyasa yapıcı nedir?
  2. Hangi ürünlerde görülür?
  3. Yatırımcıya etkisi

Piyasa yapıcı, bir menkul kıymette alıcı ya da satıcı bulmayı kolaylaştıran kurumdur. Sürekli olarak çift taraflı kotasyon verir: Hem hangi fiyattan alacağını hem de hangi fiyattan satacağını ekrana yazar. İngilizcede "market maker" denir.

Piyasa yapıcı nedir?

Bir hissede yeterli alıcı ve satıcı yoksa işlem yapmak zorlaşır, alış-satış farkı açılır. Piyasa yapıcı bu boşluğu doldurur. Borsa İstanbul'un pay piyasası işleyişine göre piyasa yapıcılar, sürekli işlem gören paylarda çift taraflı sürekli kotasyon vererek likiditeyi artırmayı amaçlar. Kurumlar bu görevi belirli kriterleri sağlayıp borsayla anlaşma yaparak üstlenir ve yükümlülüklere uyumları izlenir.

Hangi ürünlerde görülür?

Borsa İstanbul'un açıklamalarına göre:

  • Borsa yatırım fonu paylarında piyasa yapıcılık esastır.
  • Varant ve sertifikalar piyasa yapıcı olmadan işlem görmez.
  • Bazı pazarlardaki paylarda piyasa yapıcılık isteğe bağlıdır, bazılarında ise uygulanmaz.

Ayrıntılar zaman içinde değişebileceği için güncel kuralları Borsa İstanbul'un resmî sayfasından kontrol et.

Yatırımcıya etkisi

Piyasa yapıcı, işlem yapabileceğin bir karşı taraf bulunmasını ve fiyat farkının makul kalmasını sağlamaya yardımcı olur. Ancak fiyat yönünü garanti etmez; varlığın değeri düşerse piyasa yapıcının kotasyonları da düşer. Piyasa yapıcının kotasyon verme yükümlülüğü belirli koşullarla sınırlıdır; olağanüstü piyasa koşullarında likidite yine azalabilir. Özellikle varant gibi kaldıraçlı ürünlerde piyasa yapıcının varlığı, ürünün taşıdığı yüksek riski ortadan kaldırmaz.

Sıkça Sorulan Sorular

Piyasa yapıcı fiyatı yükseltmeye mi çalışır?

Görevi fiyatı belirli bir yöne götürmek değil, alış ve satış tarafında sürekli kotasyon vererek likidite sağlamaktır. Faaliyetleri borsanın kuralları çerçevesinde izlenir.

Hangi hisselerin piyasa yapıcısı olduğunu nereden öğrenirim?

Borsa İstanbul'un piyasa yapıcı üyelere ilişkin sayfaları ve duyuruları ile KAP açıklamaları bu bilgiyi içerir. Güncel listeyi resmî kaynaktan kontrol et.

İlgili terimler

Piyasa Yapıcılık(Market Making)Piyasa yapıcılık, bir kurumun belirli bir menkul kıymette sürekli olarak alış ve satış kotasyonu vererek piyasaya likidite sağlaması faaliyetidir; kurum genellikle alış ile satış fiyatı arasındaki farktan gelir elde etmeyi hedefler.Alış Satış Farkı(Bid Ask Spread)Alış satış farkı (spread), bir varlık için piyasadaki en yüksek alış fiyatı ile en düşük satış fiyatı arasındaki farktır. Dar spread yüksek likiditeye, geniş spread düşük likiditeye işaret eder.Varant(Warrant)Varant, sahibine belirli bir dayanak varlığı vade sonunda ya da vadeye kadar önceden belirlenmiş bir fiyattan alma veya satma hakkı veren, ihraççı kurumun çıkardığı ve borsada işlem gören kaldıraçlı bir türev araçtır.Borsa Yatırım Fonu(Exchange Traded Fund)Borsa yatırım fonu (BYF, İngilizcede ETF), katılma payları borsada hisse senedi gibi seans içinde alınıp satılan ve genellikle bir endeksi ya da varlığı takip eden yatırım fonudur.Kotasyon(Listing)Kotasyon, bir sermaye piyasası aracının borsanın belirlediği şartları karşılayarak borsa kotuna alınması, yani o borsada işlem görmeye kabul edilmesidir. Finans dilinde ayrıca bir varlık için verilen alış ve satış fiyatı da kotasyon olarak adlandırılır.Borsa İstanbul(Borsa Istanbul)Borsa İstanbul, Türkiye'nin tek borsası olarak hisse senedi, borçlanma aracı, türev ürün ve kıymetli maden işlemlerinin düzenli ve şeffaf biçimde yapıldığı organize piyasaları işleten anonim şirkettir.