Kooperatif Nedir?
İngilizce: Cooperative
Yayın: · Son güncelleme:
Kooperatif Nedir? Kısaca
Kooperatif, ortaklarının belirli ekonomik çıkarlarını ve özellikle meslek ya da geçim ihtiyaçlarını karşılıklı yardım ve dayanışma yoluyla sağlamak amacıyla kurulan, değişken ortaklı ve değişken sermayeli bir tüzel kişiliktir.
Kooperatif, bir grup insanın ortak bir ekonomik ihtiyacını birlikte karşılamak için kurduğu ortaklıktır. Amaç, tek başına ulaşılması zor olan bir hedefe (ev sahibi olmak, ürünü daha iyi fiyata satmak, ucuz kredi bulmak gibi) dayanışmayla ulaşmaktır.
Kooperatif nedir, ne demek?
Türkiye'de kooperatifler 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na göre kurulur. Kanuna göre bir kooperatif, en az yedi ortağın imzalayacağı anasözleşmeyle kurulur. Kooperatifler değişken ortaklı ve değişken sermayelidir; yani ortaklar kanun ve anasözleşmedeki koşullara göre girip çıkabilir.
Kooperatifin en önemli farkı, kâr dağıtmayı değil ortaklarına hizmet etmeyi esas almasıdır. Genel kurulda her ortağın kural olarak bir oy hakkı vardır; sermaye payı ne olursa olsun bu ilke korunur.
Kooperatif türleri
| Tür | Amacı |
|---|---|
| Konut kooperatifi | Ortaklara konut edindirmek |
| Tarım kredi ve tarımsal kalkınma kooperatifleri | Üreticilere girdi, kredi ve pazar desteği |
| Tüketim kooperatifi | Ortaklara uygun fiyatla ürün sağlamak |
| Esnaf ve sanatkâr kredi kooperatifleri | Esnafın krediye erişimini kolaylaştırmak |
Nelere dikkat etmeli?
- Ortak olmadan önce anasözleşmeyi, genel kurul tutanaklarını ve mali tabloları incele.
- Yönetimin şeffaflığı ve denetim raporları, kooperatifin sağlıklı işleyip işlemediğini gösterir.
- Ortaklıktan çıkma koşulları ve ödenen payların iadesi anasözleşmede yazar.
- Kooperatifler ilgili bakanlıkların denetimine tabidir; şikâyet ve bilgi için resmî kanalları kullanabilirsin.
Kooperatifler, dayanışma ekonomisinin önemli bir parçasıdır ama ortakların yönetime aktif katılımı başarının anahtarıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
Kooperatif ne demek, şirketten farkı nedir?
Kooperatif, ortaklarının ortak ihtiyacını karşılamak için kurulur ve her ortağın kural olarak bir oy hakkı vardır. Şirketlerde ise kâr amacı öne çıkar ve oy hakkı genellikle sermaye payına göre belirlenir.
Kooperatif kurmak için kaç kişi gerekir?
1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na göre kooperatif en az yedi ortakla kurulur. İlgili bakanlık, bazı kooperatif türleri için farklı koşullar belirleyebilir.