JSON Nedir?

JSON, yapılandırılmış veriyi düz metin olarak yazmanın sade bir yoludur. Adı JavaScript'ten gelse de bugün hemen her programlama dili JSON okuyup yazabilir.

JSON nedir?

Bir JSON belgesi iki temel yapıdan oluşur. Süslü parantezlerle yazılan nesne, anahtar-değer çiftlerini tutar. Köşeli parantezlerle yazılan dizi ise sıralı bir liste taşır.

Varsayımsal bir müşteri kaydı:

{
  "ad": "Ayşe",
  "yas": 34,
  "aktif": true,
  "sehirler": ["İzmir", "Ankara"],
  "adres": null
}

Desteklenen veri tipleri sınırlıdır: metin (string), sayı, true/false, null, nesne ve dizi. Tarih için ayrı bir tip yoktur; tarihler genellikle "2026-10-16" gibi metin olarak yazılır.

Nerelerde kullanılır?

En yaygın kullanım alanı API'lerdir. Bir mobil uygulama sunucudan ürün listesi istediğinde cevap büyük ihtimalle JSON gelir. Yapılandırma dosyalarında (package.json gibi), no-code otomasyon araçlarının veri aktarımında ve bazı veritabanlarının saklama biçiminde de JSON karşınıza çıkar.

Sık yapılan yazım hataları

JSON kurallara sıkı bağlıdır ve tek bir virgül hatası tüm belgeyi geçersiz kılar. En sık hatalar şunlardır:

• Anahtarları tırnaksız ya da tek tırnakla yazmak
• Son elemandan sonra fazladan virgül bırakmak
• Belgenin içine yorum satırı eklemek

Bir JSON dosyası hata veriyorsa çevrimiçi bir JSON doğrulayıcıya yapıştırmak, sorunun hangi satırda olduğunu hemen gösterir. Türkçe karakterlerin bozulmaması için dosyayı UTF-8 kodlamasıyla kaydedin.