İterasyon Nedir?
İngilizce: Iteration
Yayın: · Son güncelleme:
İterasyon Nedir? Kısaca
İterasyon, bir işlemin belirli bir hedefe yaklaşmak için tekrar tekrar uygulanmasıdır. Makine öğrenmesinde genellikle bir veri yığını (batch) üzerinde yapılan tek bir parametre güncellemesi adımını ifade eder.

İterasyon, kelime anlamıyla "yineleme" demektir. Matematikten yazılım geliştirmeye kadar pek çok alanda, sonuca adım adım yaklaşan tekrarlı süreçleri anlatmak için kullanılır.
İterasyon nedir?
Genel anlamda iterasyon, bir önceki adımın sonucunu kullanarak aynı işlemi yeniden uygulamaktır. Örneğin bir sayının karekökünü bulmak için bir tahminle başlayıp her adımda tahmini düzelten yöntemler iteratiftir. Yazılımda ise bir döngünün her bir turu bir iterasyondur.
Makine öğrenmesinde iterasyon
Derin öğrenmede üç kavram sıkça birlikte kullanılır:
| Kavram | Anlamı |
|---|---|
| Batch size | Tek bir güncellemede kullanılan örnek sayısı |
| İterasyon | Bir batch üzerinde yapılan tek güncelleme adımı |
| Epoch | Veri setinin tamamının bir kez işlenmesi |
Aralarındaki ilişki şöyledir: Bir epoch'taki iterasyon sayısı = örnek sayısı / batch size.
Varsayımsal olarak 50.000 görüntülük bir veri setini 500'lük yığınlarla işlersen, bir epoch 100 iterasyondan oluşur. 10 epoch boyunca eğitim yaparsan model toplam 1.000 kez güncellenir.
Her iterasyonda model tahmin yapar, kaybı hesaplar, gradyanları bulur ve gradyan inişi gibi bir yöntemle ağırlıklarını küçük bir adımla günceller. Büyük dil modellerinin eğitiminde süre çoğu zaman epoch yerine doğrudan iterasyon ya da "adım" sayısıyla ifade edilir.
Diğer kullanımları
- Yazılım geliştirme: Çevik yöntemlerde iterasyon, ürünün küçük parçalar hâlinde geliştirilip gözden geçirildiği kısa çalışma dönemidir.
- Prompt yazımı: Yapay zekâ ile çalışırken komutu sonuçlara göre adım adım iyileştirmek de iteratif bir süreçtir.
Nelere dikkat etmeli?
İterasyon sayısını artırmak her zaman daha iyi sonuç vermez. Belirli bir noktadan sonra model aşırı öğrenmeye başlayabilir; bu yüzden doğrulama performansını izlemek gerekir.
Sıkça Sorulan Sorular
İterasyon ile epoch arasındaki fark nedir?
İterasyon, tek bir veri yığını üzerinde yapılan bir güncelleme adımıdır. Epoch ise veri setinin tamamının bir kez işlenmesidir ve genellikle birden çok iterasyondan oluşur.
İterasyon sayısı nasıl hesaplanır?
Bir epoch'taki iterasyon sayısı, toplam örnek sayısının batch size değerine bölünmesiyle bulunur. Toplam iterasyon sayısı ise bu değerin epoch sayısıyla çarpımıdır.