İçeriğe geç
parazade

Elektronik Dolandırıcılık Nedir?

İngilizce: Electronic Fraud

Yayın: · Son güncelleme:

Elektronik Dolandırıcılık Nedir? Kısaca

Elektronik dolandırıcılık, internet, telefon, e-posta ya da banka sistemleri gibi elektronik araçlar kullanılarak kişiyi aldatıp para veya değerli bilgi elde etmeye yönelik dolandırıcılığın genel adıdır.

Elektronik Dolandırıcılık nedir?
İçindekiler
  1. Elektronik dolandırıcılık nedir?
  2. En yaygın türleri
  3. Korunmak için ne yapmalı?

Elektronik dolandırıcılık nedir?

Elektronik dolandırıcılık, aldatma eyleminin elektronik kanallar üzerinden yapıldığı dolandırıcılıktır. Sahte alışveriş siteleri, oltalama e-postaları, sahte SMS'ler ve telefonla kandırma bu başlık altında toplanır. Ortak özellik, kurbanın kendi isteğiyle para ya da bilgi vermeye ikna edilmesidir.

Hukuken Türk Ceza Kanunu'nda dolandırıcılığın bilişim sistemleri ya da banka veya kredi kurumları araç olarak kullanılarak işlenmesi nitelikli hâl sayılır. Bu durum TCK 158/1-f kapsamında değerlendirilir.

En yaygın türleri

Sık görülen türler şöyle sıralanabilir:

  • Sahte web sitesi ve sahte ilanlarla alışveriş dolandırıcılığı
  • Banka, kargo ya da kurum taklidi yapan SMS ve e-postalar
  • Kendini polis veya savcı olarak tanıtan telefon dolandırıcıları
  • Yüksek kazanç vaat eden sahte yatırım platformları

Örneğin "kargonuz adres eksikliğinden bekliyor, 12,90 TL ödeyin" SMS'indeki bağlantı, kart bilgilerinizi toplayan bir sayfaya gidebilir. Ödenen küçük tutar değil, girilen kart bilgisi asıl hedeftir.

Korunmak için ne yapmalı?

Mesajlardaki bağlantılar yerine kurumların resmî uygulamalarını kullanın. Kart ve doğrulama kodu bilgisini hiçbir aramada paylaşmayın. Kartınızda internet alışverişi limitini ihtiyacınıza göre düşük tutmak olası kaybı sınırlar.

Mağdur olduysanız hemen bankanızı arayın ve dolandırıcılık bildirimi adımlarını izleyin. Kavramın hukuki çerçevesi için bilişim suçları maddesine bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Elektronik dolandırıcılıkta para geri alınabilir mi?

Bazı durumlarda hızlı bildirimle işlem durdurulabilir ya da itiraz süreci işletilebilir. Gecikme şansı azaltır, bu yüzden bankayı hemen arayın.

Elektronik ve internet dolandırıcılığı aynı şey mi?

Büyük ölçüde örtüşür. Elektronik dolandırıcılık telefon ve SMS gibi kanalları da kapsayan daha geniş bir ifadedir.

İlgili terimler

Bilişim Suçları(Computer Crimes)Bilişim suçları, bilgisayar, ağ ve diğer bilişim sistemlerine yönelik ya da bu sistemler araç olarak kullanılarak işlenen suçlardır. Türk Ceza Kanunu'nda ayrı bir bölüm olarak düzenlenmiştir.Online Alışveriş Dolandırıcılığı(Online Shopping Scam)Online alışveriş dolandırıcılığı, sahte e-ticaret siteleri, sosyal medya mağazaları ya da ilan platformları üzerinden ödeme alınıp ürünün hiç gönderilmemesi, sahte ya da farklı ürün gönderilmesi veya kart bilgilerinin çalınmasıdır.Sahte SMS(Fake SMS)Sahte SMS, bir bankanın, kargo firmasının, operatörün ya da kamu kurumunun mesajını taklit ederek sizi bağlantıya tıklamaya, bilgi paylaşmaya ya da gerçekte olmayan bir ödemeye inandırmaya çalışan kısa mesajdır.Kredi Kartı Dolandırıcılığı(Credit Card Fraud)Kredi kartı dolandırıcılığı, kart numarası, son kullanma tarihi, güvenlik kodu ya da kartın kendisi ele geçirilerek kart sahibinin izni olmadan harcama yapılması veya nakit çekilmesidir. Çevrim içi ve fiziksel olarak gerçekleşebilir.Sahte Web Sitesi(Fake Website)Sahte web sitesi, bir bankanın, mağazanın ya da kamu kurumunun resmî sitesini taklit ederek ziyaretçilerden kart, şifre ya da kişisel bilgi toplamak veya ödeme almak için kurulan dolandırıcılık sayfasıdır.Dolandırıcılık Bildirimi(Fraud Reporting)Dolandırıcılık bildirimi, bir dolandırıcılık girişimini ya da yaşanan kaybı bankaya, ilgili platforma, kolluğa veya savcılığa haber vererek işlemi durdurma ve yasal süreci başlatma adımıdır.