EĞERORTALAMA Formülü (AVERAGEIF): Tek Koşullu Ortalama

EĞERORTALAMA hangi soruyu cevaplar?

Excel EĞERORTALAMA formülü, "şu koşulu sağlayanların ortalaması ne?" sorusunu cevaplar. Bir maaş tablosunda yalnız Satış departmanının ortalamasını, bir sipariş listesinde yalnız belli bir ürünün ortalama tutarını bulmak için kullanılır. ORTALAMA tüm listeye bakarken bu fonksiyon önce satırları süzer, sonra ortalamayı alır.

Altı kişilik bir tabloda Satış departmanından üç kişi 42.000, 38.000 ve 46.000 TL alıyorsa =EĞERORTALAMA(B2:B7;"Satış";C2:C7) sonucu 42.000 TL olur. Diğer departmanlardaki maaşlar hesaba hiç girmez.

Üç argümanın görevi

İlk argüman aralık, koşulun sınandığı sütundur. İkinci argüman ölçüt hangi satırların seçileceğini söyler. Üçüncüsü olan ortalama_aralık ise ortalaması alınacak sayıların bulunduğu sütundur ve isteğe bağlıdır.

Koşul ile ortalama aynı sütundaysa üçüncü argümanı yazmazsınız. =EĞERORTALAMA(B2:B6;">500") B sütunundaki 500'den büyük tutarların ortalamasını alır. 320, 750, 1.200, 480 ve 1.050 TL'lik siparişlerde koşulu üç tutar sağlar ve sonuç 1.000 TL çıkar.

Ölçüt yazmanın kuralları

Metin ve karşılaştırma içeren ölçütler tırnak içinde yazılır: "Satış", ">500", "<>0". Sayı tek başına bir eşitlik koşuluysa tırnak gerekmez. Ölçütü bir hücreden almak istiyorsanız işleci tırnakta tutup hücreyi & ile bağlarsınız: ">"&F1.

Joker karakterler de çalışır. Soru işareti tek bir karakterin, yıldız ise herhangi uzunluktaki bir metnin yerini tutar; "Satış*" hem "Satış" hem "Satış Destek" satırlarını seçer. Metin karşılaştırması büyük/küçük harfe duyarlı değildir.

Hiçbir satır koşulu sağlamazsa

Koşula uyan satır yoksa EĞERORTALAMA #SAYI/0! verir. Maaş tablosunda "Pazarlama" departmanı hiç yoksa ortalama alınacak değer kalmaz ve bölme sıfıra yapılır. Bu bir hata gibi görünse de aslında "bu grupta veri yok" bilgisidir.

Raporda hata yerine açıklama görmek isterseniz formülü EĞERHATA içine alın: =EĞERHATA(EĞERORTALAMA(B2:B7;"Pazarlama";C2:C7);"Kayıt yok"). Ortalama aralığındaki boş hücreler yok sayılır, DOĞRU ve YANLIŞ değerleri de hesaba girmez.

Dikkat edilmesi gereken tuzaklar

En sık hata, metin ölçütünü tırnaksız yazmaktır. =EĞERORTALAMA(B2:B7;Satış;C2:C7) yazıldığında Excel Satış kelimesini tanımlı bir ad sanar ve #AD? döndürür. Departman adlarının sonunda kalmış boşluklar da eşleşmeyi bozar; "Satış " ile "Satış" farklı metinlerdir.

İkinci tuzak, aralıkların farklı uzunlukta seçilmesidir. Excel ortalama aralığı için sol üst hücreyi başlangıç alır ve boyutu ilk argümana göre ayarlar. Formül hata vermez ama beklemediğiniz hücrelere bakabilir; iki aralığı aynı satırlarla başlatıp bitirmek en güvenli yoldur.

Ölçütü hücreden almak

Sabit metin yerine ölçütü bir hücreden okumak formülü yeniden kullanılabilir yapar. F2 hücresine "Satış" yazıp =EĞERORTALAMA($B$2:$B$7;F2;$C$2:$C$7) formülünü kurarsanız F3'e "Muhasebe" yazıp formülü aşağı kopyalamanız yeterli olur. Örnek tabloda Muhasebe için sonuç 50.000 TL çıkar.

Karşılaştırmalı ölçütlerde işleç tırnak içinde kalır, hücre ise & ile eklenir. 40.000 TL'nin üzerindeki maaşların ortalaması için G1'e 40000 yazıp =EĞERORTALAMA(C2:C7;">"&G1) kullanırsınız. Örnek listede 42.000, 48.000, 46.000 ve 52.000 seçilir ve sonuç 47.000 TL olur.

İkinci bir koşul gerektiğinde

Birden fazla koşul varsa, örneğin hem Satış departmanı hem İstanbul ofisi, ÇOKEĞERORTALAMA kullanılır. Onun argüman sırası farklıdır: ortalama aralığı başa gelir. Aynı koşulla toplam istiyorsanız ETOPLA, adet istiyorsanız EĞERSAY aynı ölçüt mantığıyla çalışır.

Şimdi kendi tablonuzda bir kategori sütunu seçip her kategori için ayrı bir EĞERORTALAMA yazın. Ölçütü sabit metin yerine bir hücreden alırsanız tek formülü aşağı kopyalayarak tüm kategorilerin ortalamasını çıkarabilirsiniz.