İçeriğe geç
parazade
Yapay Zeka

Regresyon Nedir? Makine Öğrenmesinde Regresyon

İngilizce: Regression

Yayın: · Son güncelleme:

Regresyon Nedir? Makine Öğrenmesinde Regresyon Kısaca

Regresyon (regression), bir veya birden fazla değişken ile sürekli bir sayısal sonuç arasındaki ilişkiyi modelleyerek ev fiyatı, satış miktarı ya da teslim süresi gibi değerleri tahmin etmeye yarayan istatistik ve makine öğrenmesi yöntemidir.

Regresyon nedir?
İçindekiler
  1. Nasıl çalışır?
  2. Örnek
  3. Nelere dikkat etmeli?

Regresyon, "kaç?" ya da "ne kadar?" sorusunu cevaplayan tahmin görevidir. Sınıflandırma bir veriyi kategoriye yerleştirirken regresyon sürekli bir sayı üretir: bir evin tahmini fiyatı, gelecek ayın elektrik tüketimi ya da bir siparişin teslim süresi gibi.

Nasıl çalışır?

Model, geçmiş verilerde girdi değişkenleri ile sonuç arasındaki ilişkiyi öğrenir. En basit biçimi doğrusal regresyondur: Veriye en iyi uyan doğruyu bulur. Örneğin "metrekare arttıkça fiyat da şu oranda artar" gibi bir ilişki kurar.

Diğer yaygın türler:

  • Çoklu regresyon: Birden fazla girdi değişkeni kullanır (metrekare, oda sayısı, bina yaşı).
  • Polinom regresyon: Doğrusal olmayan ilişkileri modeller.
  • Ağaç tabanlı ve sinir ağı modelleri: Karmaşık ilişkileri yakalayabilir.

Not: Adındaki "regresyon" kelimesine rağmen "lojistik regresyon" aslında bir sınıflandırma yöntemidir.

Örnek

Varsayımsal bir veri setinde, evlerin metrekare ve konum bilgisiyle satış fiyatı arasındaki ilişki öğreniliyor. Model, 100 metrekarelik yeni bir ev için bir fiyat tahmini üretiyor. Bu tahmin, verinin kapsadığı dönem ve bölge için anlamlıdır; farklı bir şehir ya da dönemde geçerli olmayabilir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Korelasyon nedensellik değildir: İki değişkenin birlikte hareket etmesi biri diğerine neden oluyor demek değildir.
  • Aşırı uyum: Model geçmiş veriyi ezberleyip yeni veride kötü sonuç verebilir (aşırı öğrenme).
  • Veri aralığı dışında tahmin: Model, eğitimde görmediği değer aralıklarında güvenilmez hâle gelir.
  • Finansal tahminler: Fiyat ya da getiri tahmini yapan regresyon modelleri belirsizlik taşır; geçmiş ilişkiler gelecekte bozulabilir. Bu tür çıktılar yatırım kararı için tek başına yeterli değildir.

Hata payını ölçmek için ortalama mutlak hata ve kök ortalama kare hata (RMSE) gibi ölçütler kullanılır.

Sıkça Sorulan Sorular

Regresyon ile sınıflandırma arasındaki fark nedir?

Regresyon sürekli bir sayı (fiyat, süre, miktar) tahmin eder. Sınıflandırma ise veriyi önceden belirlenmiş kategorilerden birine atar.

Regresyon ile borsa fiyatı tahmin edilebilir mi?

Model kurmak mümkündür ama fiyatlar birçok öngörülemez etkene bağlıdır. Bu tür tahminler yüksek belirsizlik taşır ve tek başına yatırım kararı için güvenilir değildir.

İlgili terimler

Sınıflandırma(Classification)Sınıflandırma (classification), bir makine öğrenmesi modelinin her girdiyi önceden tanımlanmış kategorilerden (sınıflardan) birine ya da birkaçına atadığı denetimli öğrenme görevidir. Spam filtresi ve dolandırıcılık tespiti tipik örneklerdir.Denetimli Öğrenme(Supervised Learning)Denetimli öğrenme, modelin girdi ile doğru cevabın birlikte verildiği etiketli örneklerden öğrenerek yeni girdiler için doğru cevabı tahmin etmeyi öğrendiği makine öğrenmesi türüdür.Aşırı Öğrenme(Overfitting)Aşırı öğrenme (overfitting), bir modelin eğitim verisindeki genel kalıplar yerine gürültü ve ayrıntıları ezberlemesi sonucu eğitimde çok başarılı, yeni verilerde ise zayıf sonuç vermesidir.Kayıp Fonksiyonu(Loss Function)Kayıp fonksiyonu, bir modelin tahmini ile gerçek değer arasındaki farkı tek bir sayıyla ölçen fonksiyondur; eğitimin amacı bu kayıp değerini olabildiğince küçültmektir.Görüntü Tanıma(Image Recognition)Görüntü tanıma (image recognition), bir yapay zekâ sisteminin fotoğraf ya da videodaki nesneleri, yüzleri, hayvanları, yazıları veya sahneleri tespit edip tanımlamasıdır. Bilgisayarlı görünün temel görevlerinden biridir.Yapay Zekâ Okuryazarlığı(AI Literacy)Yapay zekâ okuryazarlığı (AI literacy), yapay zekânın temel olarak nasıl çalıştığını anlama, araçları amaca uygun ve güvenli biçimde kullanma, çıktılarını eleştirel değerlendirme ve etik riskleri fark etme becerilerinin bütünüdür.