Maksimum Arz Nedir?
İngilizce: Maximum Supply
Yayın: · Son güncelleme:
Maksimum Arz Nedir? Kısaca
Maksimum arz (maximum supply), bir kripto paranın ya da tokenın protokol kurallarına göre hiçbir zaman aşılamayacak toplam birim sayısıdır; bazı varlıklarda böyle bir üst sınır hiç tanımlanmamıştır.
Maksimum arz, bir kripto varlığın kod kuralları gereği ulaşabileceği en yüksek birim sayısıdır. Bu sınıra ulaşıldığında yeni birim üretilmez. Her kripto parada maksimum arz bulunmaz; bazılarında yeni birimler süresiz olarak üretilmeye devam edebilir.
Bitcoin örneği
Bitcoin protokolünde maksimum arz 21 milyon BTC ile sınırlıdır. Yeni bitcoinler madencilere blok ödülü olarak verilir ve bu ödül yaklaşık dört yılda bir yarıya iner (halving). Ödül azaldıkça yeni arz yavaşlar ve toplam miktar 21 milyona asimptotik olarak yaklaşır.
Sınırlı ve sınırsız arz
- Sınırlı arz: Toplam miktar baştan bellidir. Kıtlık, varlığın değer anlatısının bir parçası olarak öne çıkarılır.
- Sınırsız arz: Üst sınır yoktur; yeni birimler ağ güvenliği ya da ödüller için üretilir. Bazı ağlar token yakımı gibi mekanizmalarla bu artışı dengelemeye çalışır.
Sınırsız arz kendi başına kötü, sınırlı arz da kendi başına iyi değildir; önemli olan arz kurallarının açık ve öngörülebilir olmasıdır.
Nelere dikkat etmeli?
Maksimum arzın kodda gerçekten sabit olup olmadığını ve kuralların kim tarafından değiştirilebileceğini öğren. Bazı projelerde geliştiricilerin ya da yönetişim oylamasının arz kurallarını değiştirme yetkisi olabilir. Ayrıca maksimum arzı dolaşımdaki arzla karşılaştırarak gelecekte ne kadar yeni birimin piyasaya girebileceğini değerlendir; bu fark büyükse seyrelme riski de büyüktür. Arzın sınırlı olması fiyatın yükseleceği anlamına gelmez.
Sıkça Sorulan Sorular
Maksimum arz ile toplam arz aynı mı?
Hayır. Toplam arz şu ana kadar oluşturulmuş ve yakılmamış miktarı, maksimum arz ise protokolün izin verdiği en yüksek miktarı gösterir. Toplam arz zamanla maksimum arza yaklaşabilir.
Maksimum arz değiştirilebilir mi?
Bu, ağın kurallarına bağlıdır. Bazı ağlarda değişiklik için geniş bir topluluk uzlaşması ve protokol güncellemesi gerekir, bazı tokenlarda ise yetkili bir adres yeni token basabilir.