Koşullu Mantık Nedir?
İngilizce: Conditional Logic
Yayın: · Son güncelleme:
Koşullu Mantık Nedir? Kısaca
Koşullu mantık (conditional logic), bir sistemin belirli bir koşulun doğru ya da yanlış olmasına göre farklı adımlar izlemesini sağlayan "eğer şu ise bunu yap" kurallarıdır. Formlarda, otomasyonlarda ve programlamada kullanılır.
Koşullu mantık nedir?
Koşullu mantık, bir kararın bir koşula bağlanmasıdır: eğer koşul sağlanıyorsa bir yol, sağlanmıyorsa başka bir yol izlenir. Programlamada "if-else" ifadeleriyle, no-code araçlarda ise filtre, yol ya da kural adımlarıyla kurulur. Excel'deki EĞER fonksiyonu da aynı mantıkla çalışır.
Koşullar karşılaştırmalardan oluşur: eşittir, büyüktür, içerir, boş değildir gibi. Birden fazla koşul "ve" ile bağlanırsa hepsinin, "veya" ile bağlanırsa en az birinin doğru olması gerekir.
Formlarda ve otomasyonlarda nasıl kullanılır?
Form araçlarında koşullu mantık, kullanıcının cevabına göre soruları göstermek ya da gizlemek için kullanılır. Varsayımsal bir örnek: bir etkinlik kayıt formunda "Konaklama istiyor musunuz?" sorusuna "Evet" diyen kişiye oda tipi ve tarih soruları açılıyor. "Hayır" diyen ise doğrudan son sayfaya geçiyor.
Otomasyonlarda da benzer bir yapı kurulur. Bir sipariş tutarı 5.000 TL'nin üzerindeyse satış müdürüne bildirim gider, değilse yalnızca kayıt tabloya eklenir. Daha karmaşık senaryolarda koşullar iç içe yerleştirilir.
Sık yapılan hatalar
En yaygın hata "ve" ile "veya"yı karıştırmaktır. "İstanbul veya Ankara'dan gelen ve tutarı 1.000 TL üzeri" gibi bir kuralda grupların nasıl ayrıldığı sonucu tamamen değiştirir. Koşulları parantezle ya da ayrı gruplarla açıkça ayırın.
Boş değerleri de unutmayın: bir alan doldurulmamışsa koşul beklediğiniz gibi çalışmayabilir. Kuralı yayına almadan önce koşulun doğru, yanlış ve boş olduğu üç örnekle test edin. Mantığı programlama tarafında daha ayrıntılı görmek isterseniz koşullu ifade maddesine bakabilirsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular
Koşullu mantık ile koşullu ifade aynı şey mi?
Kavram olarak aynı fikre dayanırlar. Koşullu ifade genellikle programlama dilindeki if-else yapısını anlatır, koşullu mantık ise formlar ve no-code araçlar dahil daha geniş bir kullanımı kapsar.
Koşullu mantık hangi araçlarda bulunur?
Google Forms, Typeform, Jotform gibi form araçlarında, Zapier ve Power Automate gibi otomasyon platformlarında ve Excel'in EĞER fonksiyonunda koşullu mantık kurulabilir.