İçeriğe geç
parazade

İmtiyazlı Pay Nedir?

İngilizce: Privileged Share

Yayın: · Son güncelleme:

İmtiyazlı Pay Nedir? Kısaca

İmtiyazlı pay, şirket esas sözleşmesiyle oy hakkı, kâr payı, yönetim kuruluna aday gösterme ya da tasfiye payı gibi konularda diğer paylara göre ayrıcalık tanınmış paydır. Bu paylar genellikle gruplara ayrılır ve çoğunlukla borsada işlem görmez.

İmtiyazlı Pay nedir?
İçindekiler
  1. İmtiyazlı pay nedir?
  2. Yatırımcı için ne anlama gelir?
  3. Nelere dikkat etmeli?

İmtiyazlı pay, diğer paylara göre bir ya da birden fazla konuda üstün hak tanınan paydır. İmtiyazlar şirketin esas sözleşmesinde açıkça belirtilir ve genellikle kurucu ya da büyük ortakların şirket üzerindeki kontrolünü sağlamaya yarar.

İmtiyazlı pay nedir?

Türk Ticaret Kanunu, esas sözleşmeyle bazı paylara imtiyaz tanınmasına izin verir. Yaygın imtiyaz türleri şunlardır:

  • Oyda imtiyaz: Bir payın birden fazla oy hakkı vermesi (kanuni sınırlar içinde).
  • Yönetim kuruluna aday gösterme: Yönetim kurulu üyelerinin bir kısmının ya da çoğunluğunun belirli grup paylar arasından veya onların gösterdiği adaylar arasından seçilmesi.
  • Kâr payında imtiyaz: Kârdan diğer paylara göre önce ya da daha fazla pay alma.
  • Tasfiye payında imtiyaz: Şirket tasfiye edilirse kalan varlıklardan öncelikli pay alma.

İmtiyazlı paylar genellikle A grubu pay, B grubu pay gibi harflerle gruplandırılır.

Yatırımcı için ne anlama gelir?

Borsada işlem gören paylar çoğunlukla imtiyazsız paylardır; imtiyazlı paylar ise genellikle hâkim ortakların elindedir ve borsada işlem görmez. Bu durumda halka açık paylara sahip yatırımcı şirket ortağı olsa da yönetim üzerinde sınırlı etkiye sahiptir.

Nelere dikkat etmeli?

  • Bir şirkete yatırım yapmadan önce esas sözleşmesindeki imtiyazları ve ortaklık yapısını KAP'tan incele.
  • İmtiyazlar, küçük ortakların yönetim kurulu seçimlerindeki etkisini azaltabilir.
  • İmtiyazların kaldırılması ya da değiştirilmesi özel kurallara tabidir ve imtiyazlı pay sahiplerinin onayını gerektirebilir.
  • Halka açık şirketlerde imtiyazlarla ilgili ek SPK düzenlemeleri bulunur; güncel kuralları resmî kaynaktan kontrol et.

Sıkça Sorulan Sorular

İmtiyazlı pay ile imtiyazlı hisse senedi aynı mı?

Türkiye'deki kullanımda büyük ölçüde aynı kavramı anlatır. İngilizcedeki preferred stock ise daha çok kâr payında öncelik tanıyan ayrı bir pay türünü ifade eder.

İmtiyazlı paylar borsada işlem görür mü?

Genellikle görmez; çoğunlukla kurucu ya da hâkim ortakların elindedir. Borsada işlem gören paylar çoğunlukla imtiyazsız gruptandır.

İlgili terimler

A Grubu Pay(Class A Share)A grubu pay, şirket esas sözleşmesinde payların gruplara ayrılması sonucu A harfiyle adlandırılan paylardır. Türkiye'de çoğunlukla yönetim kuruluna aday gösterme veya oyda imtiyaz gibi ayrıcalıklar taşır ve genelde kurucu ortakların elindedir.Oy Hakkı(Voting Right)Oy hakkı, bir anonim şirketin pay sahibinin genel kurul toplantılarında gündemdeki konular hakkında, sahip olduğu paylar oranında oy kullanarak şirket kararlarına katılma hakkıdır. Kural olarak her pay en az bir oy hakkı verir.İmtiyazlı Hisse Senedi(Preferred Stock)İmtiyazlı hisse senedi, esas sözleşmeyle sahibine diğer paylara göre ek haklar tanınan paydır; bu haklar fazladan oy, kâr payında öncelik ya da yönetim kuruluna aday gösterme olabilir.Hakim Ortak(Controlling Shareholder)Hakim ortak, bir şirkette sahip olduğu paylar, oy hakları veya imtiyazlar sayesinde yönetim kurulunu belirleyebilen ve şirketin önemli kararlarında belirleyici olan pay sahibidir. Halka açık şirketlerde yönetim kontrolüne sahip ortak olarak da anılır.Yönetim Kurulu(Board of Directors)Yönetim kurulu, anonim şirketi yöneten ve dışarıya karşı temsil eden, genel kurul tarafından seçilen organdır. Şirketin üst düzey stratejisini belirler, yöneticileri atar, finansal raporlamayı ve risk yönetimini gözetir.Ortaklık Yapısı(Shareholding Structure)Ortaklık yapısı, bir şirketin sermayesinin ve oy haklarının hangi kişi ya da kuruluşlar arasında hangi oranlarda dağıldığını gösteren tablodur. Hakim ortağı, halka açık kısmı ve önemli pay sahiplerini ortaya koyar.