İçeriğe geç
parazade

Güvenli Silme Nedir?

İngilizce: Secure Data Deletion

Yayın: · Son güncelleme:

Güvenli Silme Nedir? Kısaca

Güvenli silme, bir dosyanın ya da diskin içeriğini özel araçlarla geri getirilemeyecek biçimde yok etme işlemidir. Normal silme ve çöp kutusunu boşaltma, verinin kurtarılmasını çoğu zaman engellemez.

Güvenli Silme nedir?
İçindekiler
  1. Güvenli silme nedir?
  2. Hangi cihazda nasıl yapılır?
  3. Örnek: ikinci el telefon satışı
  4. Kurumlar için

Güvenli silme nedir?

Bir dosyayı silip çöp kutusunu boşalttığınızda işletim sistemi genellikle yalnızca dosyanın "yerini" boş olarak işaretler. Verinin kendisi, üzerine yeni bir şey yazılana kadar diskte kalabilir. Kurtarma programlarıyla bu dosyalar çoğu zaman geri getirilir. Risk gerçektir.

Güvenli silme, bu kalıntıları da ortadan kaldırmayı amaçlar. Böylece cihazı satan, bağışlayan ya da atan kişinin verileri yeni sahibin eline geçmez.

Hangi cihazda nasıl yapılır?

Telefonlarda en pratik yol, ekran kilidi açıkken (yani depolama şifreliyken) cihazı fabrika ayarlarına sıfırlamaktır. Şifreleme anahtarı silindiği için kalan veri anlamsız hâle gelir. Sıfırlamadan önce Google ya da Apple hesabından çıkış yapın.

Bilgisayarlarda disk şifrelemesi (BitLocker, FileVault) açıksa sıfırlama benzer bir koruma sağlar. Windows'taki "Bilgisayarı sıfırla" seçeneğinde "Sürücüyü temizle" ayarı daha kapsamlı silme yapar. SSD'lerde eski "üzerine çok kez yaz" yöntemleri her zaman işe yaramaz; üreticinin güvenli silme aracı daha güvenilirdir.

Örnek: ikinci el telefon satışı

Örneğin eski telefonunu internetten satan biri yalnızca fotoğraflarını silip cihazı gönderirse, alıcı kurtarma araçlarıyla bu fotoğraflara ve mesajlara ulaşabilir. Şifreli depolama ve fabrika sıfırlaması yapılmış bir telefonda bu çok zordur.

Kurumlar için

Şirketlerde kişisel veri içeren diskler için imha süreci belgelenmelidir. Bu, KVKK kapsamında kişisel veri saklama ve imha yükümlülükleriyle de ilgilidir. Çok hassas veriler için diskin fiziksel olarak parçalanması tercih edilir.

Sıkça Sorulan Sorular

Fabrika ayarlarına sıfırlamak verileri tamamen siler mi?

Depolama şifreli ise sıfırlama sonrası veriler pratikte kurtarılamaz hâle gelir. Şifreleme kapalı eski cihazlarda ise bazı veriler kurtarılabilir, bu yüzden önce şifrelemeyi etkinleştirmek gerekir.

SSD'de güvenli silme nasıl yapılır?

SSD'ler veriyi farklı biçimde yönettiği için klasik üzerine yazma araçları yetersiz kalabilir. Üreticinin 'Secure Erase' aracı ya da disk şifrelemesi açıkken yapılan sıfırlama daha güvenilir sonuç verir.

İlgili terimler

Disk Şifreleme(Disk Encryption)Disk şifreleme, bir bilgisayar ya da telefondaki depolama alanının tamamını şifreleyerek cihaz kaybolduğunda veya çalındığında içindeki verilerin parola olmadan okunmasını engelleyen yöntemdir.Kişisel Veri(Personal Data)Kişisel veri, kimliği belirli ya da belirlenebilir bir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgidir. Ad soyad, T.C. kimlik numarası, telefon, e-posta, IP adresi ve konum bilgisi gibi veriler bu kapsama girer.Kayıp Çalıntı Telefon(Lost or Stolen Phone)Kayıp çalıntı telefon, kaybolan ya da çalınan cep telefonunun operatöre ve gerekirse kolluğa bildirilerek IMEI numarasıyla şebekeye kapatılması ve hesapların korunması için yapılan işlemlerin bütünüdür.Veri Güvenliği(Data Security)Veri güvenliği, dijital verilerin oluşturulmasından silinmesine kadar her aşamada yetkisiz erişim, değiştirme, kayıp ve sızıntıya karşı korunması için uygulanan teknik ve idari önlemlerin bütünüdür.İşletim Sistemi(Operating System)İşletim sistemi, bilgisayar ya da telefonun donanımını yöneten ve uygulamaların bu donanımı kullanabilmesini sağlayan temel yazılımdır. Windows, macOS, Linux, Android ve iOS en yaygın örneklerdir.Ekran Kilidi(Screen Lock)Ekran kilidi, telefon, tablet ya da bilgisayarınızı kullanmak için PIN, parola, desen veya biyometrik doğrulama isteyen güvenlik özelliğidir. Cihaz başkasının eline geçtiğinde ilk savunma hattıdır.Şifreleme(Encryption)Şifreleme, okunabilir veriyi bir algoritma ve anahtar kullanarak yetkisiz kişilerin anlayamayacağı bir biçime dönüştüren ve yalnızca doğru anahtarı bilenin eski hâline getirebildiği veri koruma yöntemidir.