İçeriğe geç
parazade
Finans

Esas Sermaye Nedir?

İngilizce: Share Capital

Yayın: · Son güncelleme:

Esas Sermaye Nedir? Kısaca

Esas sermaye, bir anonim ya da limited şirketin esas sözleşmesinde yazılı olan ve ortakların ödemeyi taahhüt ettiği sermaye tutarıdır. Şirket alacaklılarına karşı asgari bir güvence işlevi görür ve yalnız genel kurul kararıyla değiştirilebilir.

Esas Sermaye nedir?
İçindekiler
  1. Esas sermaye nedir?
  2. Esas sermaye ne demek, kayıtlı sermayeden farkı?
  3. Ödenmiş sermaye ile ilişkisi
  4. Nelere dikkat etmeli?

Esas sermaye, şirketin "resmî" sermayesidir. Esas sözleşmede yazılı olan, paylara bölünmüş ve ortakların ödemeyi üstlendiği tutarı gösterir. Şirketin piyasa değerinden ya da özkaynağından farklıdır.

Esas sermaye nedir?

Türk Ticaret Kanunu'na göre anonim şirketin sermayesi paylara bölünmüştür ve her payın bir itibari değeri vardır. Limited şirkette de sermaye esas sermaye paylarından oluşur. Esas sermaye:

  • Esas sözleşmede açıkça yazılır,
  • Kanunda belirtilen asgari tutarın altında olamaz,
  • Değiştirilmesi için genel kurul (limited şirkette ortaklar kurulu) kararı, tescil ve ilan gerekir,
  • Alacaklılar için şirketin elinde tutması gereken asgari güvenceyi temsil eder.

Esas sermaye ne demek, kayıtlı sermayeden farkı?

Anonim şirketler iki sistemden birini seçebilir:

  • Esas sermaye sistemi: Sermaye artırımı için her seferinde genel kurul kararı gerekir.
  • Kayıtlı sermaye sistemi: Genel kurul, bir üst sınır (kayıtlı sermaye tavanı) belirler; yönetim kurulu bu tavana kadar genel kurula gitmeden sermaye artırabilir. Halka açık şirketlerde yaygındır.

Ödenmiş sermaye ile ilişkisi

Esas sermayenin tamamı kuruluşta ödenmek zorunda değildir. Kanunda belirlenen kurallara göre bir kısmı daha sonra ödenebilir. Fiilen ödenen kısma ödenmiş sermaye denir. Örneğin varsayımsal bir şirketin esas sermayesi 1 milyon TL ise ve ortaklar şimdiye kadar 400.000 TL ödediyse, kalan 600.000 TL taahhüt edilmiş ama ödenmemiş sermayedir.

Nelere dikkat etmeli?

Asgari esas sermaye tutarları mevzuatla değiştirilebilir; güncel değeri Ticaret Bakanlığı ya da Resmî Gazete'den kontrol et. Taahhüt edilen ama ödenmeyen sermaye için ortakların ödeme yükümlülüğü devam eder.

Sıkça Sorulan Sorular

Esas sermaye ile ödenmiş sermaye arasındaki fark nedir?

Esas sermaye, sözleşmede taahhüt edilen toplam tutardır. Ödenmiş sermaye ise bu tutarın ortaklar tarafından fiilen şirkete ödenmiş kısmıdır.

Kayıtlı sermaye sistemi ne demek?

Genel kurulun bir sermaye tavanı belirlediği ve yönetim kurulunun bu tavana kadar genel kurul kararı olmadan sermaye artırabildiği sistemdir. Halka açık şirketlerde yaygın olarak kullanılır.

İlgili terimler

Sermaye(Capital)Sermaye, bir işi kurmak ya da yürütmek için kullanılan para, makine, bina gibi kaynakların bütünüdür. Şirket hukukunda ise ortakların şirkete koymayı taahhüt ettiği ve esas sözleşmede yazılı olan tutarı anlatır.Ödenmiş Sermaye(Paid-In Capital)Ödenmiş sermaye, şirket ortaklarının taahhüt ettikleri sermayenin fiilen şirkete nakit ya da ayni olarak yatırdıkları kısmıdır; bilançoda esas sermayeden ödenmemiş sermayenin düşülmesiyle bulunur.Asgari Sermaye(Minimum Capital)Asgari sermaye, bir anonim ya da limited şirketin kurulabilmesi için kanunun öngördüğü en düşük sermaye tutarıdır. Tutarlar Cumhurbaşkanı kararıyla güncellenebildiği için kuruluş öncesinde resmî kaynaklardan kontrol edilmelidir.Sermaye Taahhüdü(Capital Commitment)Sermaye taahhüdü, şirket ortaklarının esas sözleşmede yazılı sermaye paylarının bedelini şirkete ödemeyi üstlenmesidir. Bedelin tamamı kuruluşta ödenmek zorunda değildir; ödeme kuralları şirket türüne göre Türk Ticaret Kanunu'nda belirlenir.Genel Kurul(General Assembly)Genel kurul, anonim şirkette pay sahiplerinden oluşan ve esas sözleşme değişikliği, yönetim kurulu seçimi, finansal tabloların onayı ve kâr dağıtımı gibi temel kararları alan en üst organdır. Olağan ya da olağanüstü olarak toplanır.Yönetim Kurulu(Board of Directors)Yönetim kurulu, anonim şirketi yöneten ve dışarıya karşı temsil eden, genel kurul tarafından seçilen organdır. Şirketin üst düzey stratejisini belirler, yöneticileri atar, finansal raporlamayı ve risk yönetimini gözetir.