Betik Ne Demek?
İngilizce: Script
Yayın: · Son güncelleme:
Betik Ne Demek? Kısaca
Betik (script), genellikle derlenmeden doğrudan çalıştırılan ve belirli bir işi otomatikleştirmek için yazılan kısa programdır. Bash, Python ve JavaScript gibi dillerle yazılır; yedekleme, dosya düzenleme ve veri işleme gibi işlerde kullanılır.

Betik ne demek?
Betik, İngilizcedeki script kelimesinin Türkçe karşılığıdır. Yazılımda, bilgisayara belirli bir işi adım adım yaptıran kısa programları ifade eder. Bir tiyatro senaryosu oyunculara ne yapacaklarını nasıl söylüyorsa, betik de bilgisayara sırayla hangi işlemleri yapacağını söyler.
Nasıl çalışır?
Betikler çoğunlukla bir yorumlayıcı tarafından satır satır okunur ve çalıştırılır. C veya Java gibi dillerde olduğu gibi önce derleyip sonra çalıştırma adımı yoktur. Bu da betiği yazıp hemen denemenizi sağlar.
Bir betik, terminalde elle yazacağınız komutların bir dosyaya toplanmış hâli olabilir. Ama değişkenler, koşullar ve döngüler sayesinde çok daha fazlasını yapar. Örneğin bir betik, indirilenler klasöründeki dosyaları uzantısına göre "Belgeler", "Resimler" ve "Videolar" klasörlerine otomatik taşıyabilir.
Nerelerde kullanılır?
Sistem yöneticileri sunucu bakımını, yedeklemeyi ve günlük kayıtlarını temizlemeyi betiklerle yapar. Veri analistleri, her ay gelen bir Excel dosyasını okuyup özet rapor çıkaran Python betikleri yazar. Web sayfalarındaki etkileşimli öğeler de tarayıcıda çalışan JavaScript betikleridir.
Betikler genellikle zamanlanmış görevlerle birlikte kullanılır. Linux'ta cron job ile bir betiği her gece saat 02.00'de çalışacak şekilde ayarlayabilirsiniz.
Nelere dikkat etmeli?
Betiği ilk kez çalıştırmadan önce, önemli dosyalar yerine bir deneme klasöründe test edin. Silme ve taşıma işlemi yapan betiklere ekrana ne yaptığını yazan satırlar eklemek, hataları erken yakalamayı kolaylaştırır. Başkasından aldığınız bir betiği, içeriğini okumadan çalıştırmayın.
Sıkça Sorulan Sorular
Betik nedir, program ile farkı ne?
Betik de bir programdır, ama genellikle kısa olur ve belirli bir görevi otomatikleştirmek için yazılır. Çoğu zaman bir yorumlayıcı tarafından satır satır çalıştırılır ve ayrı bir derleme adımı gerektirmez.
Betik yazmak için hangi dil seçilmeli?
Linux sunucu işleri için Bash, veri işleme ve genel otomasyon için Python, web sayfası davranışları için JavaScript yaygın tercihlerdir. Windows'ta PowerShell de güçlü bir seçenektir.